Przejdź do treści
Miasta i starówki Ciekawe miejsca

Lubraniec – pałac Szpilowskiego i kujawskie miasteczko

Klasycystyczny pałac w parku, neogotycki kościół, synagoga z XVIII wieku i niezwykła legenda o nazwie miasta – Lubraniec to mały, ale ciekawy przystanek na Kujawach, między Włocławkiem a Izbicą.

Fot. Maciejw, CC BY-SA 3.0 pl

czas: 1–2 godzinytrudność: łatwa

Lubraniec to miasteczko liczące ok. 2,6 tysiąca mieszkańców, położone w powiecie włocławskim, nad rzeką Zgłowiączką, przy drodze wojewódzkiej nr 270. To jedno z najmniejszych miast Kujaw, ale ma ciekawą historię, kilka cennych zabytków i spokojny, prowincjonalny urok. Do Brześcia Kujawskiego jest stąd niespełna 10 kilometrów, a do Włocławka – nieco ponad 20.

Legenda o nazwie

Według tradycji miasto założył Jan Godziemba, a do budowy osady miał wykorzystać jeńców wojennych – stąd pierwotna nazwa „Ludbraniec”, od „ludzi branych” w niewolę. Kolejni właściciele, pieczętujący się nazwiskiem Lubrańskich, opuścili literę „d” i tak powstała obecna nazwa. Prawa miejskie Lubraniec otrzymał w 1509 roku. W czasach reformacji, w 1562 roku, kalwinista Jakub Chlewiński zbrojnie zajął siedzibę i majątek miejscowych kanoników laterańskich.

Pałac i park

Najcenniejszym zabytkiem jest zespół pałacowo-parkowy. Murowany, klasycystyczny pałac z 1827 roku zaprojektował Hilary Szpilowski – warszawski architekt epoki klasycyzmu. Pałac otacza park krajobrazowy założony w 1826 roku, z XIX-wiecznymi zabudowaniami gospodarczymi. Spacer alejkami parku to najprzyjemniejszy punkt wizyty.

Kościół i kaplica

W centrum stoi neogotycki kościół Matki Bożej Szkaplerznej z 1906 roku, którego strzelista sylwetka dominuje nad miasteczkiem. Na cmentarzu parafialnym zachowała się kaplica św. Anny z 1834 roku i zabytkowe nagrobki. Przy rynku stoi XVIII-wieczny dom (Rynek 23), a w mieście także budynek liceum z lat 1924–1926 i Dom Ludowy z 1930 roku.

Ślady społeczności żydowskiej

Przed wojną w Lubrańcu mieszkało ok. 880 Żydów. Zachowała się synagoga z końca XVIII wieku oraz cmentarz żydowski. W 1941 roku Niemcy wywieźli większość żydowskich mieszkańców do getta w Łodzi, a pozostałych zamordowali w 1942 roku.

Seminarium Wyszyńskiego

Lubraniec zapisał się też w historii Kościoła. 4 kwietnia 1945 roku w miejscowej plebanii rozpoczęło zajęcia Wyższe Seminarium Duchowne we Włocławku, zorganizowane przez księdza Stefana Wyszyńskiego – późniejszego prymasa Polski. Klerycy uczyli się tu przez kilka tygodni, a w maju 1945 roku seminarium wróciło do Włocławka.

Plan wizyty

  • Rano kościół i rynek.
  • Przed południem pałac i spacer po parku.
  • Po południu synagoga, a potem wyjazd do Brześcia Kujawskiego albo Izbicy Kujawskiej.

Ciekawostki

  • W czasie okupacji Niemcy dwukrotnie zmieniali nazwę miasta – na Lubranitz, a potem na Lutbrandau.
  • W Lubrańcu działa klub podnoszenia ciężarów Husaria.

Z dziećmi

Spacer po parku pałacowym to krótka, spokojna wycieczka. W okolicy warto pojechać do grobowców megalitycznych w Wietrzychowicach albo do tężni w Ciechocinku.

Kiedy przyjechać

Od wiosny do jesieni, gdy park jest zielony, a okoliczne Kujawy najlepiej zwiedzać rowerem.

Jak dojechać

Lubraniec leży przy drodze wojewódzkiej nr 270 z Brześcia Kujawskiego do Izbicy Kujawskiej. Najwygodniej przyjechać samochodem.

W okolicy

Gdzie spać

W Lubrańcu i okolicy działają agroturystyki, a hotele znajdziesz we Włocławku i Ciechocinku – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.

Galeria zdjęć

Lubraniec — Pałac w Lubrańcu.
Lubraniec — Pałac w Lubrańcu.
Fot. Maciejw, CC BY-SA 3.0 pl
Lubraniec — Kościół MB Szkaplerznej w Lubrańcu.
Lubraniec — Kościół MB Szkaplerznej w Lubrańcu.
Fot. MOs810, CC BY-SA 4.0
Lubraniec — Sarnowo , Gmina Lubraniec, Grobowiec nr 1
Lubraniec — Sarnowo , Gmina Lubraniec, Grobowiec nr 1
Fot. Eder~plwiki, CC BY 3.0

Opublikowano: 19.11.2026

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Brześć Kujawski – stolica Łokietka
Miasta i starówki

Brześć Kujawski – stolica Łokietka

Dwa gotyckie kościoły, ratusz projektu Marconiego i pomnik króla, który uczynił z miasta stolicę Kujaw – Brześć Kujawski to małe miasto z wielką histo…

1–2 godziny

Więcej: Miasta i starówki

Więcej →