Przejdź do treści
Miasta i starówki Ciekawe miejsca

Opalenica – miasto pierwszego polskiego motocykla

Gotycki kościół Opalińskich, pierwszy w Polsce pomnik powstańców wielkopolskich i historia motocykla Lech, który zdobył medal na wystawie w Poznaniu – Opalenica to ciekawy przystanek w zachodniej Wielkopolsce.

Fot. Silu, CC BY-SA 3.0 pl

czas: 1–2 godzinytrudność: łatwa

Opalenica to miasto liczące ok. 9,2 tysiąca mieszkańców, położone nad rzeką Mogilnicą, ok. 40 km na zachód od Poznania, w powiecie nowotomyskim. Promuje się hasłem „Miasto pierwszego polskiego motocykla” – i ma ku temu dobre powody. Do tego dochodzi kilkusetletnia historia związana z rodem Opalińskich, gotycki kościół i pamiątki powstania wielkopolskiego.

Historia i Opalińscy

Pierwsza wzmianka o Opalenicy pochodzi z dokumentu Władysława Jagiełły z 1393 roku. Prawa miejskie na prawie magdeburskim miasto otrzymało ok. 1400 roku. W połowie XV wieku Opalenica przeszła w ręce rodziny z Bnina – w 1453 roku Piotr z Bnina jako pierwszy przyjął nazwisko Opaleński. Ród Opalińskich władał miastem przez blisko trzy stulecia, aż do 1775 roku. Ich zamek nad Mogilnicą, wzmiankowany w 1445 roku, rozebrano w XIX wieku na polecenie władz pruskich.

Kościół św. Mateusza

Najcenniejszym zabytkiem jest późnogotycki kościół św. Mateusza. Murowaną świątynię zbudowano po rozebraniu drewnianej w 1603 roku i ukończono w 1620 roku. Zachodnia wieża spłonęła w 1731 roku i nie została odbudowana – w 2001 roku obok stanęła nowa, wolnostojąca dzwonnica. Przy kościele stoi manierystyczna kaplica cmentarna z pierwszej połowy XVII wieku i klasycystyczna plebania z kolumnowym portykiem.

Motocykl Lech

W latach 1929–1932 w Opalenicy produkowano motocykl „Lech” – dzieło Wacława Sawickiego, Władysława Zalewskiego i Józefa Braniewicza. Na Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu w 1929 roku maszyna zdobyła srebrny medal. Choć produkcja trwała krótko, Lech uchodzi za jeden z pierwszych polskich motocykli seryjnych, a pamięć o nim jest dziś dumą miasta.

Kolej, cukrownia i powstanie

W 1870 roku przez Opalenicę poprowadzono linię kolejową Poznań – Gubin, a w 1884 roku założono tu cukrownię, która w czasach PRL była jedną z największych w Polsce. W 1886 roku otwarto kolej wąskotorową – najstarszą w Wielkopolsce. Mieszkańcy walczyli w powstaniu wielkopolskim pod Zbąszyniem, a 14 maja 1922 roku odsłonięto tu pierwszy w Polsce pomnik powstańców wielkopolskich.

Ratusz i inne zabytki

Eklektyczny ratusz zbudowano w 1897 roku, w miejscu drewnianego z XVII wieku. Neogotycki kościół św. Józefa z 1900 roku powstał jako świątynia ewangelicka – katolicy przejęli go w 1945 roku.

Plan wizyty

  • Rano kościół św. Mateusza i kaplica cmentarna.
  • Przed południem ratusz i pomnik powstańców.
  • Po południu Grodzisk Wielkopolski albo parowozownia w Wolsztynie.

Ciekawostki

  • W czasie Euro 2012 w Opalenicy trenowała reprezentacja Portugalii.
  • W okolicy wydobywa się gaz ziemny.

Z dziećmi

Historia motocykla i kolei wąskotorowej zainteresuje młodych miłośników techniki, a w niedalekim Wolsztynie działa parowozownia z czynnymi lokomotywami.

Kiedy przyjechać

Przez cały rok – Opalenica to dobry przystanek w drodze z Poznania na zachód.

Jak dojechać

Opalenica leży ok. 40 km od Poznania, przy linii kolejowej z Poznania do Zbąszynia, w pobliżu autostrady A2.

W okolicy

Gdzie spać

W Opalenicy działają hotele i pensjonaty, a duży wybór noclegów jest w Poznaniu – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.

Galeria zdjęć

Opalenica — Opalenica, ratusz, mur., 1897, ul. 3 Maja 1
Opalenica — Opalenica, ratusz, mur., 1897, ul. 3 Maja 1
Fot. Silu, CC BY-SA 3.0 pl
Opalenica — Saint Matthew church in Opalenica , Greater Poland Voivodeship, Poland
Opalenica — Saint Matthew church in Opalenica , Greater Poland Voivodeship, Poland
Fot. Tournasol7, CC BY-SA 4.0
Opalenica — Church of Saint Matthew and the town hall in Opalenica , Greater Poland Voivodeship , Pola
Opalenica — Church of Saint Matthew and the town hall in Opalenica , Greater Poland Voivodeship , Pola
Fot. Anaj7, CC BY-SA 4.0
Opalenica — Saint Matthew church in Opalenica , Greater Poland Voivodeship, Poland
Opalenica — Saint Matthew church in Opalenica , Greater Poland Voivodeship, Poland
Fot. Tournasol7, CC BY-SA 4.0

Opublikowano: 19.11.2026

Gdzie spać w okolicy

Na mapie →

Obiekty z rejestru hotelarskiego w promieniu 10 km

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Nowy Tomyśl – stolica wikliny i chmielu
Miasta i starówki

Nowy Tomyśl – stolica wikliny i chmielu

Ogromny kosz wiklinowy, muzeum w domu z muru pruskiego, pola chmielu i jarmark na koniec wakacji – Nowy Tomyśl to miasto, które od XIX wieku żyje z wi…

1–2 godziny
Rakoniewice – muzeum pożarnictwa
Z dziećmi

Rakoniewice – muzeum pożarnictwa

Zabytkowe wozy strażackie, ręczne sikawki i lśniące hełmy w dawnym zborze ewangelickim, drewniane domy osadników z podcieniami na rynku i parowozownia…

2 godziny

Więcej: Miasta i starówki

Więcej →