Przejdź do treści
Miasta i starówki Ciekawe miejsca

Kozienice – kolumna Zygmunta Starego i puszcza

Kolumna postawiona w miejscu narodzin króla, która uchodzi za najstarszy świecki pomnik w Polsce, pałac w parku i jedna z najpiękniejszych puszcz Mazowsza – Kozienice to królewskie miasto, o którym mało kto pamięta.

Fot. Hubert Śmietanka, CC BY 2.5

czas: 2–3 godzinytrudność: łatwa

Kozienice to miasto liczące ok. 15 tysięcy mieszkańców, położone nad rzeką Zagożdżonką, na skraju Puszczy Kozienickiej, ok. 80 km na południe od Warszawy. Dziś kojarzone głównie z wielką elektrownią, ma bogatą królewską przeszłość – przez stulecia było jedną z ulubionych rezydencji łowieckich polskich władców.

Królewskie Kozienice

Pierwsza wzmianka o okolicy pochodzi z 1206 roku. Szczególnie upodobał sobie Kozienice Władysław Jagiełło – bywał tu dziesięć razy i w 1394 roku ufundował kościół. W 1410 roku w pobliżu Kozienic zbudowano most łyżwowy, po którym wojska polskie przeprawiły się przez Wisłę w drodze pod Grunwald. W 1467 roku w królewskim dworze w Kozienicach urodził się Zygmunt I Stary. Prawa miejskie miasto otrzymało 8 stycznia 1549 roku od Zygmunta Augusta.

Kolumna Zygmunta Starego

W 1518 roku na pamiątkę narodzin króla postawiono kolumnę – uważaną za najstarszy świecki pomnik w Polsce. Stoi w parku pałacowym i jest jednym z najcenniejszych zabytków miasta. Kozienice mogą więc poszczycić się pomnikiem starszym niż kolumna Zygmunta III w Warszawie.

Pałac i muzeum

Zespół pałacowy z XVIII wieku, przebudowany w drugiej połowie XIX wieku, mieści dziś Muzeum Regionalne. Ekspozycje opowiadają o królewskiej historii miasta, Puszczy Kozienickiej i dawnych rzemiosłach. Pałac otacza park ze stawem, w którym stoi kolumna Zygmunta – w pogodny dzień biała fasada odbija się w wodzie.

Manufaktura broni

Po pożarze w 1782 roku król Stanisław August Poniatowski zadbał o odbudowę miasta, a w 1786 roku założył tu Królewską Manufakturę Broni – jedną z największych fabryk broni palnej w Rzeczypospolitej. Kozienice stały się wtedy ważnym ośrodkiem przemysłu.

Puszcza Kozienicka

Miasto otacza Puszcza Kozienicka – rozległe lasy z dąbrowami, bukami i jodłami, chronione jako park krajobrazowy. W puszczy wytyczono szlaki piesze i rowerowe, ścieżki dydaktyczne i rezerwaty. To jedno z najcenniejszych przyrodniczo miejsc Mazowsza, dawniej królewskie tereny łowieckie.

Plan wizyty

  • Rano pałac z Muzeum Regionalnym i kolumna Zygmunta.
  • Przed południem kościół Świętego Krzyża i spacer po centrum.
  • Po południu szlak w Puszczy Kozienickiej albo Czarnolas – dom Kochanowskiego.

Ciekawostki

  • W Kozienicach urodziła się Irena Gut-Opdyke, która w czasie wojny ratowała Żydów i została uhonorowana tytułem Sprawiedliwej wśród Narodów Świata.
  • Pobliska elektrownia należy do największych w Polsce.

Z dziećmi

Ścieżki przyrodnicze w Puszczy Kozienickiej i opowieść o królu urodzonym w Kozienicach to dobry plan na rodzinny dzień.

Kiedy przyjechać

Od wiosny do jesieni, gdy puszcza jest najpiękniejsza.

Jak dojechać

Kozienice leżą na skrzyżowaniu dróg krajowych nr 48 i 79; najwygodniej dojechać samochodem lub autobusem z Radomia.

W okolicy

Gdzie spać

W Kozienicach działają hotele i pensjonaty, a w puszczy – agroturystyki – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.

Galeria zdjęć

Kozienice — Pałac w Kozienicach
Kozienice — Pałac w Kozienicach
Fot. Hubert Śmietanka, CC BY 2.5
Kozienice — Tytuł : Kozienice : pałac. Adres wydawniczy : Kozienice : Wydawnictwo S. Sitkowskiej ; War
Kozienice — Tytuł : Kozienice : pałac. Adres wydawniczy : Kozienice : Wydawnictwo S. Sitkowskiej ; War
Fot. Unknown authorUnknown author, Public domain

Opublikowano: 19.11.2026

Gdzie spać w okolicy

Na mapie →

Obiekty z rejestru hotelarskiego w promieniu 15 km

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Puszcza Kozienicka – park krajobrazowy
Parki narodowe i przyroda

Puszcza Kozienicka – park krajobrazowy

Rozległa puszcza na Mazowszu z wiekowymi dębami, jodłami i rezerwatami przyrody – idealna na rowerowe i piesze wycieczki z dala od tłumów.

1 dzień
Pionki – miasto prochowni w Puszczy Kozienickiej
Parki narodowe i przyroda

Pionki – miasto prochowni w Puszczy Kozienickiej

Miasto, które wyrosło w lesie wokół fabryki prochu – Pionki to przykład międzywojennej urbanistyki przemysłowej, z ratuszem, dworcem i kasynem z lat 2…

2–3 godziny

Więcej: Miasta i starówki

Więcej →
Zbąszynek – kolejowe miasto-ogród
Miasta i starówki

Zbąszynek – kolejowe miasto-ogród

Miasto, które powstało, bo nowa granica przecięła linię kolejową – Zbąszynek wybudowano od podstaw w latach 20. XX wieku jako niemiecką stację granicz…

1–2 godziny
Miasta zaplanowane od podstaw – przewodnik
Miasta i starówki

Miasta zaplanowane od podstaw – przewodnik

Większość polskich miast rosła powoli wokół rynku i zamku. Kilka z nich narysowano jednak na desce kreślarskiej, zanim stanął pierwszy dom – od renesa…

1–7 dni