Ziemia radomska – przewodnik
Fara ufundowana przez Kazimierza Wielkiego, dwór malarza koni, muzeum w miejscu, gdzie Kochanowski pisał fraszki, i renesansowy zamek z kolekcją ludowych instrumentów – przewodnik po ziemi radomskiej.
Fot. Witia, CC BY-SA 4.0
Ziemia radomska to południowa część Mazowsza, rozciągająca się wokół Radomia między Puszczą Kozienicką a granicą Gór Świętokrzyskich. To region rolniczy, z sadami, lasami i małymi miasteczkami, ale też z zabytkami ważnymi dla całej Polski – od miejsca pracy Jana Kochanowskiego po renesansowe zamki i ośrodki sztuki.
Radom
Radom to jedno z najstarszych miast Mazowsza. Kazimierz Wielki lokował tu w XIV wieku nowe miasto i ufundował gotycki kościół farny św. Jana Chrzciciela. Na Rynku i w uliczkach Starego Miasta warto zajrzeć do muzeów i galerii, a na obrzeżach miasta działa Muzeum Wsi Radomskiej – rozległy skansen z chałupami, wiatrakami i dworem. Radom zapisał się też w historii PRL – w czerwcu 1976 roku robotnicy wyszli tu na ulice w proteście przeciw podwyżkom cen.
Orońsko – Centrum Rzeźby Polskiej
W Orońsku stoi dwór, w którym mieszkał i tworzył Józef Brandt, mistrz obrazów batalistycznych i scen z końmi. Dziś działa tu Centrum Rzeźby Polskiej z parkiem pełnym rzeźb plenerowych, galeriami i pracowniami artystów.
Czarnolas – Jan Kochanowski
W Czarnolesie na skraju Puszczy Kozienickiej mieszkał Jan Kochanowski. W tutejszym muzeum poznasz życie poety i epokę renesansu, a w parku znajdziesz lipę, pod którą – według tradycji – pisał swoje fraszki.
Iłża i Szydłowiec
Na południu regionu leży Iłża z ruinami zamku biskupów krakowskich na wzgórzu i tradycją garncarstwa. W Szydłowcu stoi renesansowy zamek Radziwiłłów z Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych, a rynek zdobi ratusz z attyką z miejscowego piaskowca.
Przysucha i Skaryszew
Przysucha to miejsce urodzenia etnografa Oskara Kolberga – działa tu poświęcone mu muzeum. W Skaryszewie w pierwszy poniedziałek Wielkiego Postu odbywają się Wstępy, największy jarmark koński w Polsce.
Puszcza Kozienicka
Na wschód od Radomia rozciąga się Puszcza Kozienicka – rozległy kompleks leśny z rezerwatami, dębami i szlakami rowerowymi. To dobre miejsce na odpoczynek po zwiedzaniu miast.
Plan na weekend
- Dzień 1 – Radom: fara, Rynek i Muzeum Wsi Radomskiej, po południu Orońsko.
- Dzień 2 – Czarnolas i Puszcza Kozienicka albo zamki w Szydłowcu i Iłży.
Ciekawostki
- Józef Brandt uczył w Monachium całe pokolenie polskich malarzy, a do Orońska przyjeżdżał na lato.
- Piaskowiec szydłowiecki od wieków wykorzystywano do budowy i zdobienia budynków w całym kraju.
Z dziećmi
Skansen w Radomiu, park rzeźb w Orońsku i instrumenty ludowe w Szydłowcu, na których czasem można zagrać, to dobre atrakcje dla rodzin.
Kiedy przyjechać
Od wiosny do jesieni; na początku Wielkiego Postu – na Wstępy w Skaryszewie.
W okolicy
- Radom – rynek i Muzeum Wsi Radomskiej.
- Orońsko – Centrum Rzeźby Polskiej.
- Czarnolas – muzeum Jana Kochanowskiego.
- Iłża – ruiny zamku biskupów.
- Szydłowiec – zamek Radziwiłłów i ratusz.
- Przysucha – Muzeum Oskara Kolberga.
- Skaryszew – jarmark koński Wstępy.
- Puszcza Kozienicka.
- Weekend z Radomia.
Gdzie spać
Najwięcej hoteli jest w Radomiu, a agroturystyki – na skraju Puszczy Kozienickiej – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.
Galeria zdjęć

Fot. Witia, CC BY-SA 4.0

Fot. Agata Agatowska, CC BY 3.0

Fot. Zala, CC BY-SA 4.0

Fot. Jakub Hałun, CC BY-SA 4.0

Fot. Gorofil, CC BY-SA 4.0
Opublikowano: 17.11.2026



