Tuliszków – kościół św. Wita i Dąb Wolności
Gotycki kościół na wzgórzu, spichlerz na sztucznej wyspie otoczonej fosą i dąb posadzony na pamiątkę odzyskania niepodległości – Tuliszków to spokojne miasteczko z gniazdem rycerza, który bywał na soborze w Konstancji.
Fot. MOs810, CC BY-SA 4.0
Tuliszków to miasteczko liczące ok. 3 tysięcy mieszkańców, położone na pagórkowatej Wysoczyźnie Tureckiej, nad rzeczką Pokrzywnicą – dopływem Warty – ok. 13 km na południe od Konina. Leży na skrzyżowaniu drogi krajowej nr 72 z drogą wojewódzką nr 443. To spokojna miejscowość z ciekawymi zabytkami i historią sięgającą XIV wieku.
Historia
Pierwsza wzmianka o Tuliszkowie pochodzi z ok. 1362 roku, gdy należał do rodu Zarembów. Prawa miejskie miasto otrzymało w 1458 roku – w tym samym roku wystawiło pięciu piechurów na wojnę trzynastoletnią. W XV wieku Tuliszków należał do Opalińskich, w XVII wieku – do Konarzewskich i Mycielskich, a w XVIII – do Zamoyskich. W 1870 roku władze carskie odebrały mu prawa miejskie, które odzyskał w 1919 roku.
Janusz z Tuliszkowa
Najsłynniejszym synem tej ziemi był Janusz z Tuliszkowa – kasztelan kaliski i jeden z najbliższych współpracowników króla Władysława Jagiełły. Po bitwie pod Grunwaldem został starostą w Gdańsku, reprezentował króla na soborze w Konstancji i należał do elitarnego zakonu rycerskiego. To jedna z ciekawszych postaci polskiego średniowiecza.
Kościół św. Wita
Gotycki kościół św. Wita z ok. 1450 roku stoi na wzgórzu, w miejscu wcześniejszej świątyni. Ufundował go Mikołaj Zaremba. Później przebudowano go w stylu barokowym, a w latach 1874–1877 przedłużono nawę i dobudowano dwie kaplice. We wnętrzu zachowały się epitafium z 1598 roku, rzeźby z początku XVI wieku i ołtarze z XVIII wieku. Obok stoi późnoklasycystyczna plebania z 1816 roku.
Park dworski i spichlerz
We wschodniej części miasta rozciąga się park dworski o powierzchni ponad 10 hektarów. Stoi w nim późnoklasycystyczny dwór z 1830 roku, a ciekawostką jest dwukondygnacyjny spichlerz na sztucznej wyspie otoczonej fosą – rzadki przykład takiej budowli w Wielkopolsce.
Kościuszko i Dąb Wolności
Na rynku stoi popiersie Tadeusza Kościuszki – pierwsze, z 1934 roku, zniszczyli Niemcy, a obecne odsłonięto w 1962 roku. Obok rośnie Dąb Wolności, posadzony w 1919 roku przez weterana Bartłomieja Patrzykąta na pamiątkę odzyskania niepodległości.
Pamięć
Przed wojną w Tuliszkowie mieszkało kilkaset Żydów. W czasie okupacji Niemcy utworzyli getto, a w październiku 1941 roku większość Żydów z powiatu tureckiego wywieziono do obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem. Zachował się cmentarz żydowski przy drodze do Krępy.
Plan wizyty
- Rano kościół św. Wita i plebania.
- Przed południem rynek z popiersiem Kościuszki i Dębem Wolności.
- Po południu park dworski ze spichlerzem, potem Turek albo Licheń.
Ciekawostki
- W 1793 roku Tuliszków liczył 365 mieszkańców i 83 domy.
- Kurierką Armii Krajowej była urodzona w Tuliszkowie Zofia Kamińska „Tola”.
Z dziećmi
Spichlerz na wyspie otoczonej fosą i spacer po parku dworskim to ciekawa przygoda dla dzieci.
Kiedy przyjechać
Od wiosny do jesieni, gdy park jest zielony.
Jak dojechać
Tuliszków leży ok. 13 km na południe od Konina, przy drodze krajowej nr 72; najwygodniej dojechać samochodem lub autobusem.
W okolicy
- Turek – witraże Mehoffera.
- Konin – Gosławice.
- Licheń – bazylika.
- Golina – miasteczko z kroniki Galla.
- Uniejów – termy i zamek.
- Opalińscy – śladami rodu.
Gdzie spać
W Tuliszkowie działają agroturystyki, a większy wybór jest w Koninie i Turku – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.
Galeria zdjęć

Fot. MOs810, CC BY-SA 4.0

Fot. MOs810, CC BY-SA 4.0

Fot. Jakub z Wielkopolski, CC BY-SA 4.0
Opublikowano: 19.11.2026





