Przejdź do treści
Zamki i twierdze Ciekawe miejsca

Santi Gucci – rzeźbiarz renesansu – przewodnik

Królewskie nagrobki na Wawelu, kamienne postacie śpiących rycerzy w wiejskich kościołach i zamek nazywany małym Wawelem – przewodnik po dziełach Santi Gucciego, Florentczyka, który przez czterdzieści lat tworzył dla polskich królów i magnatów.

Fot. Marek and Ewa Wojciechowscy, CC BY-SA 3.0

czas: 1–7 dnitrudność: łatwa

Santi Gucci to jeden z najważniejszych artystów polskiego renesansu. Urodził się ok. 1530 roku we Florencji, w rodzinie artystów, a do Polski przyjechał w latach 60. XVI wieku. Pracował dla królów – Zygmunta Augusta, Anny Jagiellonki i Stefana Batorego – oraz dla możnych rodów. Prowadził pracownię kamieniarską w Pińczowie, która działała jeszcze długo po jego śmierci. Zmarł ok. 1600 roku na zamku w Książu Wielkim. Jego styl, łączący florenckie wzory z gustami polskiej szlachty, wpłynął na pokolenia rzeźbiarzy.

Wawel – nagrobki królewskie

Najsłynniejsze dzieła Gucciego znajdują się w katedrze na Wawelu. W latach 1574–1575 wykonał nagrobki Zygmunta Augusta i Anny Jagiellonki w Kaplicy Zygmuntowskiej – arcydziele renesansu. W latach 1594–1595 powstał nagrobek Stefana Batorego w kaplicy Mariackiej, zwanej Kaplicą Batorego, wraz ze stallami. Postacie zmarłych przedstawiono w charakterystycznej pozie, z ręką pod głową – jak gdyby spali.

Drobin i Janowiec

Jednym z najwcześniejszych zespołów Gucciego są nagrobki rodu Kryskich w Drobinie na Mazowszu, z lat 1572–1576, nawiązujące kompozycją do grobowców Medyceuszy we Florencji. W Janowcu nad Wisłą znajduje się nagrobek Andrzeja i Barbary Firlejów – właścicieli zamku, którego ruiny górują nad miasteczkiem.

Niepołomice i Kraków

W Niepołomicach Gucci zaprojektował kaplicę Branickich przy kościele parafialnym i wykonał nagrobek Grzegorza i Katarzyny Branickich. W Krakowie jego dziełem jest m.in. kaplica Myszkowskich przy kościele dominikanów i kamienica przy ulicy Kanoniczej. Dla Stefana Batorego zbudował też rezydencję w Łobzowie.

Pińczów, Książ Wielki i Baranów

Gucci był także architektem. W Pińczowie, gdzie miał warsztat, zaprojektował kaplicę św. Anny na wzgórzu nad miastem. W Książu Wielkim wzniósł dla Myszkowskich rezydencję Mirów – jedną z najciekawszych budowli manierystycznych w Polsce. Przypisuje mu się także zamek w Baranowie Sandomierskim, zwany „małym Wawelem”, z arkadowym dziedzińcem i bogatą dekoracją.

Jak zwiedzać

  • Kraków, Niepołomice i Książ Wielki łatwo połączyć w dwudniową trasę po Małopolsce.
  • Pińczów i Baranów Sandomierski leżą na trasie przez Ponidzie i nad Wisłę.
  • Drobin i Janowiec to cele dla tych, którzy chcą zobaczyć dzieła Gucciego w mniejszych miejscowościach.

Ciekawostki

  • Pracownia w Pińczowie korzystała z miejscowego wapienia, zwanego kamieniem pińczowskim, łatwego w obróbce i jasnego.
  • Gucci wykonywał też nagrobki dla rodów mniej znanych – m.in. w Uchaniach na Lubelszczyźnie i w Krasnem na Mazowszu.

Z dziećmi

Porównywanie kamiennych postaci królów i rycerzy – ich zbroi, szat i herbów – to dobra zabawa w spostrzegawczość podczas zwiedzania kościołów.

Kiedy przyjechać

Przez cały rok; katedrę na Wawelu warto zwiedzać rano, zanim pojawią się tłumy.

W okolicy

Gdzie spać

W Krakowie, Pińczowie i Sandomierzu działają hotele i pensjonaty – zobacz noclegi. Więcej zabytków: kategoria Zamki i twierdze.

Galeria zdjęć

Drobin — Drobin - gotycki kościół p.w. Matki Bożej Różańcowej i św. Stanisława Biskupa
Drobin — Drobin - gotycki kościół p.w. Matki Bożej Różańcowej i św. Stanisława Biskupa
Fot. Marek and Ewa Wojciechowscy, CC BY-SA 3.0
Kraków w dwa dni — Wawel Castle and Cathedral over Vistula river in Kraków
Kraków w dwa dni — Wawel Castle and Cathedral over Vistula river in Kraków
Fot. Jakub Hałun, CC BY-SA 4.0
Pińczów — Pińczów. Kaplica św Anny
Pińczów — Pińczów. Kaplica św Anny
Fot. Gorofil, CC BY-SA 4.0
Książ Wielki — The Mirów Palace (Zamek na Mirowie) in Książ Wielki, a village 50 km north of Kraków, is c
Książ Wielki — The Mirów Palace (Zamek na Mirowie) in Książ Wielki, a village 50 km north of Kraków, is c
Fot. Robin & Bazylek, CC BY 2.0
Baranów Sandomierski — Staircase in the Courtyard of Baranów Sandomierski Castle/Palace . Baranów Sandomierski is
Baranów Sandomierski — Staircase in the Courtyard of Baranów Sandomierski Castle/Palace . Baranów Sandomierski is
Fot. Scotch Mist, CC BY-SA 4.0

Opublikowano: 20.11.2026

Gdzie spać w okolicy

Na mapie →

Obiekty z rejestru hotelarskiego w promieniu 300 km

Pokaż wszystkie (400) na mapie

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Pustelnie w Polsce – przewodnik
Sanktuaria i klasztory

Pustelnie w Polsce – przewodnik

Drewniane chatki wśród świerków pod Giewontem, kamienna pustelnia patrona Polski w beskidzkim lesie, eremy kamedułów nad jeziorem i skała, na której m…

1–4 dni
Renesans w Polsce – przewodnik
Zamki i twierdze

Renesans w Polsce – przewodnik

Arkadowe dziedzińce, attyki zdobiące dachy kamienic i złota kopuła Kaplicy Zygmuntowskiej – przewodnik po miejscach, w których najlepiej poznać polski…

2–5 dni

Więcej: Zamki i twierdze

Więcej →