Przejdź do treści
Zamki i twierdze Ciekawe miejsca

Biskupi płoccy – miasta i rezydencje – przewodnik

Katedra, w której spoczywają władcy Polski, zamek nad najdłuższym rynkiem w Europie i miasteczka zakładane z woli biskupów – przewodnik po miejscach, które ukształtowała władza biskupów płockich.

Fot. geo573, CC BY 3.0

czas: 1–3 dnitrudność: łatwa

Biskupstwo płockie należało do najstarszych i najbogatszych w Polsce. Jego biskupi byli nie tylko duchownymi, ale też wielkimi właścicielami ziemskimi – posiadali miasta, wsie i zamki na całym Mazowszu. Zakładali nowe miasteczka, budowali kościoły i rezydencje, a ich ślady widać do dziś w wielu miejscach północnego i wschodniego Mazowsza.

Płock – Wzgórze Tumskie

Stolicą diecezji jest Płock – w XI i XII wieku, za Władysława Hermana i Bolesława Krzywoustego, stolica Polski. Na Wzgórzu Tumskim nad Wisłą stoi bazylika katedralna – jedna z najstarszych katedr w Polsce – w której spoczywają ci dwaj władcy. Obok wznosi się zamek książąt mazowieckich.

Pułtusk – zamek biskupi

Najważniejszą rezydencją biskupów poza Płockiem był Pułtusk nad Narwią. Na skraju jednego z najdłuższych rynków w Europie – mierzącego ok. 400 metrów – stoi zamek biskupów płockich, wielokrotnie przebudowywany. Dziś mieści się w nim Dom Polonii. Nad rynkiem góruje wieża ratusza z muzeum.

Brok nad Bugiem

Brok nad Bugiem, na skraju Puszczy Białej, przez stulecia należał do biskupów płockich. O tej historii przypominają zabytkowy kościół i układ dawnego miasteczka. Dziś to popularne miejsce wypoczynku nad rzeką, z piaszczystymi plażami i sosnowymi lasami.

Andrzejewo – miasto biskupa Krzyckiego

Na wschodnim Mazowszu, w dawnej ziemi nurskiej, leży Andrzejewo – dawna biskupia wieś Wronie, która w XVI wieku z inicjatywy biskupa Andrzeja Krzyckiego otrzymała prawa miejskie. Zachował się tu późnogotycki kościół, którego budowę rozpoczęto w 1526 roku. W Andrzejewie dzieciństwo spędził przyszły prymas Stefan Wyszyński.

Jak zwiedzać

  • Płock i Pułtusk to osobne cele – każde miasto warto zwiedzać przez cały dzień.
  • Brok i Andrzejewo łatwo połączyć w trasę po wschodnim Mazowszu, z Ostrowią Mazowiecką i Puszczą Białą.

Ciekawostki

  • Andrzej Krzycki był nie tylko biskupem, ale też poetą i dyplomatą, a później prymasem Polski.
  • Wiele miasteczek biskupich zachowało regularny układ ulic z dużym rynkiem.

Z dziećmi

Wejście na wieżę ratusza w Pułtusku i spacer po najdłuższym rynku to atrakcje, które zainteresują dzieci.

Kiedy przyjechać

Od wiosny do jesieni.

W okolicy

Gdzie spać

W Płocku, Pułtusku i nad Bugiem w Broku działają hotele i pensjonaty – zobacz noclegi. Więcej miejsc: kategoria Zamki i twierdze.

Galeria zdjęć

Płock — Wzgórze Tumskie w Płocku
Płock — Wzgórze Tumskie w Płocku
Fot. geo573, CC BY 3.0
Pułtusk — Gebäude am Marktplatz in Pultusk, Polen
Pułtusk — Gebäude am Marktplatz in Pultusk, Polen
Fot. Wistula, CC BY 3.0
Puszcza Biała i Brok nad Bugiem — Folk costumes from Kurpie (White Forest)
Puszcza Biała i Brok nad Bugiem — Folk costumes from Kurpie (White Forest)
Fot. Maria Weronika Kmoch, CC BY-SA 4.0
Andrzejewo — Saint Bartholomew church in Andrzejewo
Andrzejewo — Saint Bartholomew church in Andrzejewo
Fot. Jolanta Dyr, CC BY-SA 3.0
Lidzbark Warmiński — Lidzbark Warmiński, Zamek biskupów warmińskich w Lidzbarku Warmińskim
Lidzbark Warmiński — Lidzbark Warmiński, Zamek biskupów warmińskich w Lidzbarku Warmińskim
Fot. Lesmad, CC BY-SA 4.0

Opublikowano: 20.11.2026

Gdzie spać w okolicy

Na mapie →

Obiekty z rejestru hotelarskiego w promieniu 150 km

Pokaż wszystkie (324) na mapie

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Gdzie zobaczyć żubry w Polsce – przewodnik
Zoo i oceanaria

Gdzie zobaczyć żubry w Polsce – przewodnik

Potężny król puszczy, który niemal zniknął z powierzchni ziemi, a dziś znów przemierza polskie lasy – przewodnik po miejscach, w których można zobaczy…

1–5 dni

Więcej: Zamki i twierdze

Więcej →