Przejdź do treści
Sanktuaria i klasztory Ciekawe miejsca

Ikony – gdzie oglądać w Polsce – przewodnik

Złote tła, surowe twarze świętych i ikonostasy pełne symboli – przewodnik po muzeach i cerkwiach, w których najlepiej poznać polską kolekcję ikon, od Supraśla po Sanok.

Fot. Pankrzysztoff, CC BY-SA 3.0

czas: 2–5 dnitrudność: łatwa

Ikona to obraz religijny tradycji wschodniej, malowany według ściśle określonych zasad. Na ziemiach polskich ikony powstawały przez wieki w cerkwiach prawosławnych i greckokatolickich – na Podlasiu, Lubelszczyźnie i w Karpatach. Dziś najcenniejsze z nich przechowują muzea, a część wciąż zdobi ikonostasy drewnianych cerkwi.

Jak czytać ikonę

Ikony się nie „maluje”, lecz – jak mówią twórcy – pisze. Każdy kolor i gest ma znaczenie: złote tło oznacza wieczność, czerwień – życie i ofiarę, a odwrócona perspektywa sprawia, że obraz zdaje się zwracać ku patrzącemu. Ikonostas, czyli ściana z ikon oddzielająca nawę od prezbiterium, ma ustalony porządek – w dolnym rzędzie widnieją Chrystus, Matka Boża i patron świątyni, wyżej święta, apostołowie i prorocy.

Supraśl – Muzeum Ikon

W Supraślu pod Białymstokiem, w zespole klasztoru prawosławnego, działa Muzeum Ikon. Nowoczesna, nastrojowa ekspozycja prezentuje ikony z różnych epok, a dźwięk i światło pomagają zrozumieć ich znaczenie. To jedno z najciekawszych muzeów na Podlasiu.

Sanok i Przemyśl

W Sanoku znajduje się jedna z najbogatszych kolekcji ikon w Polsce – ikony z karpackich cerkwi, w tym z Łemkowszczyzny i Bojkowszczyzny. W Przemyślu, dawnym ośrodku dwóch Kościołów, ikony można oglądać w muzeum regionalnym i w świątyniach greckokatolickich.

Ikony na swoim miejscu

Najbardziej poruszające jest oglądanie ikon tam, gdzie powstały. Zachowane ikonostasy mają drewniane cerkwie w Radrużu, Uluczu i w Beskidzie Niskim – m.in. w Kwiatoniu i Owczarach. Na Podlasiu ikony zdobią cerkwie w Bielsku Podlaskim, a współczesną sztukę cerkiewną zobaczysz w soborze w Hajnówce.

Jak zwiedzać

  • W czynnych cerkwiach zachowuj ciszę, nie fotografuj w czasie nabożeństw i ubierz się skromnie.
  • Wiele drewnianych cerkwi jest zamkniętych – klucz bywa u opiekuna mieszkającego w pobliżu, a informację podaje tablica przy wejściu.
  • W muzeach warto skorzystać z przewodnika – symbolika ikon staje się wtedy znacznie bardziej czytelna.

Ciekawostki

  • Ikonopisarze tradycyjnie rozpoczynali pracę od modlitwy i postu.
  • Do malowania ikon używano farb na bazie żółtka jaja, a tło pokrywano płatkami złota.

Z dziećmi

Muzeum w Supraślu z ruchomą ekspozycją i dźwiękiem robi wrażenie także na młodszych zwiedzających.

Kiedy przyjechać

Przez cały rok do muzeów; od maja do października do cerkwi na szlakach architektury drewnianej.

W okolicy

Gdzie spać

W Białymstoku, Sanoku i Przemyślu działają hotele, a w okolicy cerkwi – agroturystyki – zobacz noclegi. Więcej świątyń: kategoria Sanktuaria i klasztory.

Galeria zdjęć

Supraśl — Supraśl, Monaster Zwiastowania Przenajświętszej Bogurodzicy i św. Jana Teologa w Supraślu
Supraśl — Supraśl, Monaster Zwiastowania Przenajświętszej Bogurodzicy i św. Jana Teologa w Supraślu
Fot. Pankrzysztoff, CC BY-SA 3.0
Sanok — House in Galician market square in Skansen, Sanok
Sanok — House in Galician market square in Skansen, Sanok
Fot. Pudelek (Marcin Szala), CC BY-SA 3.0
Przemyśl — 29 Jagiellońska st. in Przemyśl. Fire department building. (Object of cultural heritage in
Przemyśl — 29 Jagiellońska st. in Przemyśl. Fire department building. (Object of cultural heritage in
Fot. Аимаина хикари, CC0
Radruż i Chotyniec — Radruż, Cerkiew św. Paraskewy w Radrużu
Radruż i Chotyniec — Radruż, Cerkiew św. Paraskewy w Radrużu
Fot. Vandaniel89, CC BY-SA 4.0
Ulucz — Ulucz, Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego w Uluczu
Ulucz — Ulucz, Cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego w Uluczu
Fot. Jacek Daczyński, CC BY-SA 4.0

Opublikowano: 17.11.2026

Gdzie spać w okolicy

Na mapie →

Obiekty z rejestru hotelarskiego w promieniu 400 km

Pokaż wszystkie (400) na mapie

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Szlak renesansu lubelskiego
Miasta i starówki

Szlak renesansu lubelskiego

Sztukaterie na sklepieniach, ozdobne attyki i kamienice z płaskorzeźbami – trasa po perłach renesansu lubelskiego, od Lublina i Kazimierza Dolnego po …

3 dni
Bychawa – ruiny zamku i kraina pierogów
Miasta i starówki

Bychawa – ruiny zamku i kraina pierogów

Ruiny renesansowego zamku, synagoga z początku XIX wieku i miasteczko, w którym toczy się akcja słynnego opowiadania Isaaca Bashevisa Singera – Bychaw…

1 godzina
Miasteczka Lubelszczyzny – przewodnik
Miasta i starówki

Miasteczka Lubelszczyzny – przewodnik

Renesansowe kamienice nad Wisłą, miasteczko, w którym brzmi chrząszcz w trzcinie, rynek z ośmioma ulicami jak promienie i miasto trzech kultur nad Bug…

2–5 dni

Więcej: Sanktuaria i klasztory

Więcej →
Klasztory norbertanek w Polsce – przewodnik
Sanktuaria i klasztory

Klasztory norbertanek w Polsce – przewodnik

Romańskie kolumny z rzeźbionymi cnotami i przywarami, klasztor ufundowany przez księcia pomorskiego i opactwo nad Wisłą u stóp Kopca Kościuszki – prze…

2–5 dni