Przejdź do treści
Skanseny i tradycja Ciekawe miejsca

Ziemia Kozła – Zbąszyń, Babimost i Kargowa – przewodnik

Dudy z rogatą głową kozła, wesela z muzyką na żywo, jeziora nad Obrą i parowozy, które wciąż wyjeżdżają na tory – przewodnik po Ziemi Kozła na pograniczu Wielkopolski i Ziemi Lubuskiej.

Fot. Festung, CC BY-SA 3.0

czas: 2–3 dnitrudność: łatwa

Ziemia Kozła to kraina na pograniczu Wielkopolski i Ziemi Lubuskiej, wokół Zbąszynia, Babimostu i Kargowej. Jej nazwa pochodzi od kozła – tradycyjnych dud, które od stuleci towarzyszą tu weselom, dożynkom i świętom. Region przez dziesięciolecia leżał na granicy polsko-niemieckiej, co ukształtowało jego wielokulturowy charakter. Dziś przyciąga jeziorami, spokojnymi miasteczkami i żywą tradycją muzyczną.

Kozioł – instrument regionu

Kozioł to rodzaj dud z miechem ze skóry, piszczałkami i głową kozła zdobiącą instrument. Muzykę kozłów i skrzypiec słychać na weselach, festynach i przeglądach kapel dudziarskich. Sztukę gry przekazuje się z pokolenia na pokolenie, a w regionie działają szkoły i zespoły kultywujące tę tradycję.

Zbąszyń

Zbąszyń nad jeziorem Błędno i Obrą to serce regionu. W muzeum zobaczysz instrumenty, stroje i sprzęty codziennego użytku, a także pamiątki z czasów, gdy miasto było stacją graniczną na linii Berlin–Warszawa. W 1938 roku w Zbąszyniu znalazły się tysiące Żydów wydalonych z Niemiec – miasto upamiętnia te wydarzenia.

Babimost i Kargowa

Babimost to dawne miasteczko winiarskie z barokowym kościołem św. Wawrzyńca z 1730 roku i ratuszem – w okolicy uprawiano winorośl od średniowiecza do XX wieku. Kilkanaście kilometrów dalej leży Kargowa z pałacem Unrugów i rozległą Kotliną Kargowską, przez którą płynie Obra.

Wolsztyn i Śmigiel

Na wschodnim skraju regionu leży Wolsztyn – miasto z czynną parowozownią, z której wciąż wyjeżdżają lokomotywy parowe. Nieco dalej, w Śmiglu, stoją drewniane wiatraki koźlaki – kolejna pamiątka dawnej wsi wielkopolskiej.

Jeziora i Obra

Region przecina Obra – rzeka i system kanałów popularny wśród kajakarzy. Wokół Zbąszynia i Wolsztyna leży kilkanaście jezior z plażami i ośrodkami. To dobre miejsce na rodzinny wypoczynek z dala od zatłoczonych kurortów.

Plan na weekend

  • Dzień 1 – Zbąszyń z muzeum i jeziorem, po południu Babimost.
  • Dzień 2 – Wolsztyn z parowozownią albo Kargowa z pałacem.

Ciekawostki

  • Głowa kozła na instrumencie była często bogato zdobiona – wykonywali ją miejscowi rzeźbiarze.
  • W regionie zachowały się ślady dawnej granicy – domy celników, stacje i nasypy.

Z dziećmi

Parowozy w Wolsztynie, kąpiel w jeziorze i koncert kapeli dudziarskiej to atrakcje, które dzieci zapamiętają.

Kiedy przyjechać

Od wiosny do jesieni; latem odbywają się festyny i przeglądy kapel.

W okolicy

Gdzie spać

W Zbąszyniu, Wolsztynie i nad jeziorami działają pensjonaty i ośrodki – zobacz noclegi. Więcej tradycji: kategoria Skanseny i tradycja.

Galeria zdjęć

Zbąszyń — .......Umieszczona tuż nad brzegiem Obry rzeźba przedstawia Karola Wojtyłę siedzącego w ka
Zbąszyń — .......Umieszczona tuż nad brzegiem Obry rzeźba przedstawia Karola Wojtyłę siedzącego w ka
Fot. Festung, CC BY-SA 3.0
Babimost — Babimost, ratusz, mur., 2 ćw. XIX, Rynek3
Babimost — Babimost, ratusz, mur., 2 ćw. XIX, Rynek3
Fot. Silu, CC BY-SA 4.0
Kargowa — Kargowa, pałac, mur., 1731 (zabytek nr rejestr. 1004)
Kargowa — Kargowa, pałac, mur., 1731 (zabytek nr rejestr. 1004)
Fot. Silu, CC BY-SA 4.0
Wolsztyn — Parowozownia w Wolsztynie widziana z węglarki jednej z lokomotyw.
Wolsztyn — Parowozownia w Wolsztynie widziana z węglarki jednej z lokomotyw.
Fot. Petroniusz, CC BY-SA 3.0
Śmigiel — Zabytkowe wiatraki w Śmiglu.
Śmigiel — Zabytkowe wiatraki w Śmiglu.
Fot. Neo[EZN], CC BY-SA 3.0

Opublikowano: 19.11.2026

Gdzie spać w okolicy

Na mapie →

Obiekty z rejestru hotelarskiego w promieniu 40 km

Pokaż wszystkie (38) na mapie

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Obra – przewodnik po dolinie rzeki
Kajaki i spływy

Obra – przewodnik po dolinie rzeki

Miasto mostów i kładek, Ziemia Kozła z dudziarzami, średniowieczny zamek u zbiegu rzek i ujście do Warty – przewodnik po dolinie Obry, rzeki łączącej …

2–5 dni
Zbąszyń – Ziemia Kozła i jezioro Błędno
Skanseny i tradycja

Zbąszyń – Ziemia Kozła i jezioro Błędno

Stolica Ziemi Kozła, gdzie wciąż gra się na dudach z kozią głową – muzeum regionalne, jezioro Błędno, Obra dla kajakarzy i pamięć o wydarzeniach z 193…

1 dzień
Babimost – winiarskie miasteczko nad Obrą
Miasta i starówki

Babimost – winiarskie miasteczko nad Obrą

Miasteczko, w którym winorośl uprawiano od średniowiecza, barokowy kościół i dawna świątynia ewangelicka, a za miastem lotnisko – Babimost to ciekawy …

1–2 godziny

Więcej: Skanseny i tradycja

Więcej →