Przejdź do treści
Miasta i starówki Ciekawe miejsca

Dębica – miasto Gryfitów nad Wisłoką

Miasto, które w średniowieczu należało do Gryfitów, renesansowy lamus na przedmieściu i jedno z najważniejszych miejsc pamięci okupacji na Podkarpaciu – Dębica to więcej niż przystanek przy autostradzie A4.

Fot. Panoramer360, CC BY-SA 4.0

czas: 2–3 godzinytrudność: łatwa

Dębica to miasto liczące ok. 43 tysięcy mieszkańców, położone nad Wisłoką, na północnym skraju Pogórza Strzyżowskiego, przy autostradzie A4 między Tarnowem a Rzeszowem. Siedziba powiatu i ważny węzeł kolejowy kojarzy się dziś głównie z przemysłem – oponami, farbami i rowerami – ale ma też długą historię i kilka ciekawych zabytków.

Historia

Pierwsza wzmianka o Dębicy pochodzi z 1293 roku, gdy książę Leszek Czarny nadał osadę rodowi Gryfitów. Przywilej lokacyjny wydano w 1358 roku, a miasto formalnie założono w 1372 roku. Dębicę niszczyły najazdy tatarskie, wojska szwedzkie i Rakoczego oraz pożary. Po I rozbiorze, w 1785 roku, utraciła prawa miejskie, a odzyskała je dopiero w 1912 roku. W połowie XIX wieku dotarła tu kolej, która uczyniła z Dębicy ważny węzeł komunikacyjny, a w 1927 roku przyłączono sąsiednie miasteczko Kawęczyn.

Kościół św. Jadwigi i rynek

Parafialny kościół św. Jadwigi ma rodowód sięgający XVI wieku, a w XIX i XX wieku został rozbudowany. Na rynku stoi XIX-wieczna kamienica, a przed ratuszem – pomnik Kazimierza Wielkiego i Świętosława Gryfity, upamiętniający króla i ród związanych z początkami miasta.

Lamus w Latoszynie

W dzielnicy Latoszyn zachował się renesansowy lamus z XVI wieku – rzadki przykład dawnego budynku gospodarczego, w którym przechowywano cenne przedmioty i dokumenty dworu. W mieście warto zobaczyć też wieżę ciśnień z 1904 roku, park z 1910 roku i Muzeum Regionalne z ekspozycjami o historii miasta i regionu.

Pustków – miejsce pamięci

Kilka kilometrów od Dębicy, w Pustkowie, w czasie II wojny światowej działał niemiecki obóz pracy i poligon SS – zginęło w nim ok. 15 tysięcy ludzi. W Dębicy Niemcy utworzyli też getto, w którym przetrzymywano ok. 12 tysięcy Żydów. Miasto zostało wyzwolone 23 sierpnia 1944 roku, a zniszczeniu uległo ok. 40 procent zabudowy. Rodzina Mikołajków z Dębicy, ukrywająca w czasie okupacji 13 Żydów, została uhonorowana tytułem Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Miasto przemysłu

Dębica to jeden z najważniejszych ośrodków przemysłowych Podkarpacia. Działa tu jeden z największych w Polsce zakładów produkcji opon, zakłady farb, fabryka rowerów i firmy chłodnicze. Rozwój przemysłu zaczął się w czasach Centralnego Okręgu Przemysłowego przed II wojną światową.

Plan wizyty

  • Rano rynek z pomnikiem i kościół św. Jadwigi.
  • Przed południem Muzeum Regionalne i lamus w Latoszynie.
  • Po południu miejsce pamięci w Pustkowie albo Pilzno nad Wisłoką.

Ciekawostki

  • W latach 1988–1990 w Dębicy kursowały trolejbusy.
  • Miasto dzieli się na 11 osiedli.

Z dziećmi

Spacer po parku miejskim i nad Wisłoką oraz wycieczka do pobliskiego Pilzna to dobry plan na rodzinne popołudnie.

Kiedy przyjechać

Przez cały rok; Dębica to wygodny przystanek przy autostradzie A4.

Jak dojechać

Dębica leży przy autostradzie A4 i na linii kolejowej z Krakowa do Rzeszowa; z Krakowa dojedziesz pociągiem w ok. półtorej godziny.

W okolicy

Gdzie spać

W Dębicy działają hotele i pensjonaty, także przy autostradzie – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.

Galeria zdjęć

Dębica — Dębica, Kościół św. Jadwigi w Dębicy.
Dębica — Dębica, Kościół św. Jadwigi w Dębicy.
Fot. Panoramer360, CC BY-SA 4.0
Dębica — Dębica (rynek) - pomnik
Dębica — Dębica (rynek) - pomnik
Fot. Patryk2710, CC BY 4.0
Dębica — Dębica (kościół św. Ducha)
Dębica — Dębica (kościół św. Ducha)
Fot. Patryk Duszkiewicz, CC BY-SA 4.0

Opublikowano: 19.11.2026

Gdzie spać w okolicy

Na mapie →

Obiekty z rejestru hotelarskiego w promieniu 15 km

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Pilzno – królewskie miasto nad Wisłoką
Miasta i starówki

Pilzno – królewskie miasto nad Wisłoką

Rynek nad którym góruje gotycki kościół, klasztor karmelitów, muzeum, w którym zobaczysz, jak powstają tradycyjne lalki, i wędliny z listy produktów t…

1–2 godziny
Ropczyce – miasto Mehoffera nad Wielopolką
Miasta i starówki

Ropczyce – miasto Mehoffera nad Wielopolką

Miasto, w którym urodził się mistrz witraży z katedry we Fryburgu, kościół z czasów Kazimierza Wielkiego i dawna stacja pocztowa na trakcie z Krakowa …

1–2 godziny
Przecław – zamek Koniecpolskich nad Wisłoką
Zamki i twierdze

Przecław – zamek Koniecpolskich nad Wisłoką

Zamek na wzgórzu nad Wisłoką, którego rdzeń zbudował ród hetmana Koniecpolskiego, park, w którym odkryto grób z czasów rzymskich, i miasteczko, które …

1–2 godziny

Więcej: Miasta i starówki

Więcej →
Zbąszynek – kolejowe miasto-ogród
Miasta i starówki

Zbąszynek – kolejowe miasto-ogród

Miasto, które powstało, bo nowa granica przecięła linię kolejową – Zbąszynek wybudowano od podstaw w latach 20. XX wieku jako niemiecką stację granicz…

1–2 godziny
Miasta zaplanowane od podstaw – przewodnik
Miasta i starówki

Miasta zaplanowane od podstaw – przewodnik

Większość polskich miast rosła powoli wokół rynku i zamku. Kilka z nich narysowano jednak na desce kreślarskiej, zanim stanął pierwszy dom – od renesa…

1–7 dni