Polska i Litwa – ślady unii – przewodnik
Nadbużańska wieś, w której litewscy bojarzy otrzymali polskie herby, miasteczko wspólnych sejmów, miasto unii lubelskiej i pogranicze, gdzie mówi się po litewsku – przewodnik po śladach unii Polski i Litwy.
Fot. Luxetowiec, CC BY-SA 4.0
Związek Polski i Litwy trwał ponad czterysta lat. Zaczął się od małżeństwa królowej Jadwigi z wielkim księciem litewskim Jagiełłą w 1386 roku, a w 1569 roku przekształcił się w Rzeczpospolitą Obojga Narodów. Dynastia Jagiellonów rządziła oboma państwami, a wspólne sejmy, unie i wojny zostawiły ślady w wielu miejscach dzisiejszej Polski.
Horodło – unia horodelska
W Horodle nad Bugiem w 1413 roku zawarto unię horodelską. Litewscy bojarzy zostali wtedy przyjęci do polskich rodów herbowych, a związek obu państw się zacieśnił. Pamiątką wydarzenia jest kopiec unii horodelskiej.
Parczew – miasto wspólnych sejmów
Na zjeździe w Horodle wyznaczono Parczew na miejsce wspólnych sejmów Korony i Litwy. Obradowali tu kolejni Jagiellonowie, a ostatni sejm parczewski odbył się w 1564 roku – pięć lat przed unią lubelską.
Lublin – unia lubelska
W Lublinie w 1569 roku zawarto unię lubelską, która połączyła Koronę i Wielkie Księstwo Litewskie w jedno państwo z wspólnym królem i sejmem. Na placu Litewskim stoi pomnik Unii Lubelskiej, a w Muzeum Narodowym na zamku wisi obraz Jana Matejki „Unia lubelska”.
Kraków – Wawel Jagiellonów
Na Wawelu spoczywają królowie z dynastii Jagiellonów, a renesansowy zamek i kaplica Zygmuntowska to najpiękniejsze pamiątki ich panowania.
Pogranicze – Sejny i Puńsk
Na krańcu Suwalszczyzny, w Sejnach i Puńsku, mieszka litewska mniejszość – słychać tu język litewski, działają litewskie szkoły i dom kultury. To miejsce, w którym wspólna historia obu narodów jest wciąż żywa.
Jak zwiedzać
- Lublin, Parczew i Horodło to dobra trasa po Lubelszczyźnie.
- Sejny i Puńsk łatwo połączyć z wypoczynkiem nad jeziorami Suwalszczyzny.
- Kraków z Wawelem to naturalny początek lub koniec podróży śladami Jagiellonów.
Ciekawostki
- Rzeczpospolita Obojga Narodów była jednym z największych państw ówczesnej Europy.
- Konstytucja 3 maja z 1791 roku wprowadziła Zaręczenie Wzajemne Obojga Narodów, potwierdzające równość Korony i Litwy.
Z dziećmi
Kopiec w Horodle, zamek w Lublinie i opowieść o Jagielle i Jadwidze to dobre tematy na rodzinną lekcję historii.
Kiedy przyjechać
Przez cały rok; latem w Parczewie odbywa się Jarmark Jagielloński.
W okolicy
- Hrubieszów i Horodło.
- Parczew – miasto sejmów.
- Lublin – zamek.
- Kraków w dwa dni.
- Sejny i Puńsk.
- Śladami obrazów Matejki.
- Polska wielokulturowa – pogranicza.
Gdzie spać
W Lublinie, Krakowie i Suwałkach działa wiele hoteli, a na pograniczu – agroturystyki – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.
Galeria zdjęć

Fot. Luxetowiec, CC BY-SA 4.0

Fot. Fotonews, CC BY-SA 3.0 pl

Fot. Marcin Białek, CC BY-SA 4.0

Fot. Jakub Hałun, CC BY-SA 4.0

Fot. Jerzystrzelecki, CC BY-SA 3.0
Opublikowano: 13.11.2026





