Przejdź do treści
Miasta i starówki Ciekawe miejsca

Nowa Marchia – miasteczka za Odrą – przewodnik

Miasteczka otoczone niemal kompletnymi pierścieniami murów, ogromne ceglane kościoły i jeziora między morenowymi wzgórzami – przewodnik po dawnej Nowej Marchii, krainie na wschód od dolnej Odry.

Fot. Kapitel, CC BY-SA 4.0

czas: 2–5 dnitrudność: łatwa

Nowa Marchia to historyczna kraina na wschód od dolnej Odry, między Wartą, Drawą i Pomorzem. W XIII wieku zajęli ją margrabiowie brandenburscy, którzy lokowali tu dziesiątki miast. W 1402 roku kraina została sprzedana zakonowi krzyżackiemu, a w połowie XV wieku wróciła do Brandenburgii. Po 1945 roku znalazła się w Polsce – dziś to pogranicze województw zachodniopomorskiego i lubuskiego. Wiele tutejszych miasteczek zachowało średniowieczne mury, bramy i ceglane kościoły, a wokół rozciągają się jeziora i morenowe wzgórza.

Nad Odrą – Chojna, Mieszkowice, Moryń

Chojna ma monumentalny gotycki kościół Mariacki i fragmenty murów z bramami. Mieszkowice zachowały półtora kilometra murów z dwudziestoma sześcioma basztami, a Moryń leży nad czystym jeziorem w geoparku polodowcowym. W Trzcińsku-Zdroju mury otaczają miasto położone nad jeziorem.

Myślibórz i Lipiany

Myślibórz to dawne ważne miasto Nowej Marchii, z murami i jeziorem tuż przy starym mieście. Lipiany mają dwie gotyckie bramy i eliptyczną starówkę, a w średniowieczu słynęły z browarów.

Choszczno, Recz, Pełczyce, Kalisz Pomorski

Choszczno ma gotycki kościół Mariacki nad jeziorem Klukom. Recz nad Iną zachował prawie cały pierścień murów z kamienia polnego, Pełczyce leżą między czterema jeziorami, a Kalisz Pomorski – nad Drawicą, na skraju Drawieńskiego Parku Narodowego.

Strzelce Krajeńskie i Gorzów

Na południu krainy leżą Strzelce Krajeńskie z jednym z najlepiej zachowanych pierścieni murów w Polsce i Basztą Czarownic oraz Gorzów Wielkopolski nad Wartą.

Jak zwiedzać

  • Chojna, Mieszkowice, Moryń i Cedynia to dobry plan na pierwszy dzień.
  • Myślibórz, Lipiany i Pełczyce łatwo połączyć z wypoczynkiem nad jeziorami.
  • Recz, Choszczno i Kalisz Pomorski warto zwiedzać razem z Drawieńskim Parkiem Narodowym.

Ciekawostki

  • W 1320 roku 22 miasta Nowej Marchii, w tym Mieszkowice, zawarły konfederację w obronie swoich praw.
  • Wiele miasteczek regionu zbudowano na planie szachownicy, z prostopadłymi ulicami wokół rynku.

Z dziećmi

Spacery wzdłuż murów, szukanie baszt i kąpiel w jeziorach to dobry plan na rodzinny wyjazd.

Kiedy przyjechać

Od wiosny do jesieni; latem na jeziora, wiosną i jesienią na spokojne zwiedzanie.

W okolicy

Gdzie spać

W Gorzowie, Myśliborzu i Choszcznie działają hotele, a w miasteczkach i nad jeziorami – pensjonaty i agroturystyki – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.

Galeria zdjęć

Chojna — Kościół Mariacki w Chojnie
Chojna — Kościół Mariacki w Chojnie
Fot. Kapitel, CC BY-SA 4.0
Mieszkowice — Mieszkowice, Poland
Mieszkowice — Mieszkowice, Poland
Fot. Jan M, CC BY-SA 3.0
Moryń — Market Square in Moryń, Poland
Moryń — Market Square in Moryń, Poland
Fot. Jan M, CC BY-SA 3.0
Trzcińsko-Zdrój — Wnętrze kościoła w Trzcińsku Zdroju
Trzcińsko-Zdrój — Wnętrze kościoła w Trzcińsku Zdroju
Fot. Kapitel, CC0
Myślibórz — Mury miejskie w Myśliborzu
Myślibórz — Mury miejskie w Myśliborzu
Fot. Kapitel, CC BY-SA 4.0

Opublikowano: 13.11.2026

Gdzie spać w okolicy

Na mapie →

Obiekty z rejestru hotelarskiego w promieniu 150 km

Pokaż wszystkie (350) na mapie

Atrakcje i trasy w okolicy

Mapa →
Lipiany – bramy miejskie i jeziora
Miasta i starówki

Lipiany – bramy miejskie i jeziora

Dwie gotyckie bramy, eliptyczny rynek z barokowym ratuszem, studzienka z piwowarami i jeziora tuż za murami – Lipiany to małe, malownicze miasteczko n…

1 godzina
Przelewice – ogród dendrologiczny
Parki narodowe i przyroda

Przelewice – ogród dendrologiczny

Kilkadziesiąt hektarów drzew i krzewów z różnych stron świata wokół pałacu, stawy i kwitnące wiosną różaneczniki – zielona perła Pomorza Zachodniego p…

2 godziny
Myślibórz – mury i jezioro
Miasta i starówki

Myślibórz – mury i jezioro

Kameralne miasto nad jeziorem, otoczone średniowiecznymi murami z Basztą Prochową i Bramą Pyrzycką, z plażą, pomostami i lasami Pojezierza Myśliborski…

pół dnia

Więcej: Miasta i starówki

Więcej →
Sianów – miasto zapałek pod Koszalinem
Miasta i starówki

Sianów – miasto zapałek pod Koszalinem

Szachulcowy kościół z XVIII wieku, ratusz, park z XIX-wiecznymi alejami i pamiątki po fabryce zapałek, która przez półtora wieku dawała pracę mieszkań…

1 godzina
Miasta na granicy Odry i Nysy – przewodnik
Miasta i starówki

Miasta na granicy Odry i Nysy – przewodnik

Most, którym idzie się z jednego kraju do drugiego, ruiny fary w mieście przeciętym rzeką i park, którego połowa leży w Niemczech – przewodnik po mias…

2–5 dni
Mieszkowice – mury obronne i baszty
Miasta i starówki

Mieszkowice – mury obronne i baszty

Półtora kilometra średniowiecznych murów z dwudziestoma sześcioma basztami, gotycki kościół z granitowym portalem i spacer promenadą wokół starego mia…

1–2 godziny