Sejny i Puńsk – pogranicze polsko-litewskie

Wielokulturowe pogranicze: barokowa bazylika z Madonną Sejneńską, Biała Synagoga i Puńsk – wieś, w której większość mieszkańców mówi po litewsku.

Fot. Jerzystrzelecki, CC BY-SA 3.0

czas: 1 dzieńtrudność: łatwa

Sejny i Puńsk leżą na samym krańcu Polski, przy granicy z Litwą. To region wyjątkowy – przez wieki mieszkali tu obok siebie Polacy, Litwini, Żydzi, Rosjanie i staroobrzędowcy. Do dziś słychać tu język litewski, a w krajobrazie widać ślady wielu kultur.

Sejny – bazylika

Nad Sejnami góruje barokowa bazylika Nawiedzenia NMP z dawnym klasztorem dominikanów. Najcenniejszym zabytkiem jest gotycka Madonna Sejneńska – figura szafkowa z XV wieku, która po otwarciu ukazuje wnętrze ze scenami religijnymi. To rzadki zabytek tego typu w Europie.

Biała Synagoga i Pogranicze

Biała Synagoga w Sejnach to dawna bóżnica, dziś siedziba Ośrodka „Pogranicze – sztuk, kultur, narodów”. Ośrodek prowadzi działania kulturalne, koncerty i projekty, które przypominają o wielokulturowej przeszłości regionu. Znana jest m.in. Klezmerska Orkiestra Teatru Sejneńskiego.

Puńsk – litewska wieś

Puńsk to wieś, w której większość mieszkańców to Litwini. Napisy są dwujęzyczne, w szkołach uczy się po litewsku, a w sklepach i kościele słychać język litewski. Warto zobaczyć:

Muzeum Etnograficzne i skansen z litewską zabudową,
kościół z XIX wieku,
litewskie przysmaki – sękacz (šakotis) i kartacze.

Latem odbywają się tu festiwale litewskiej kultury.

Jezioro Gaładuś

Na granicy z Litwą leży jezioro Gaładuś – duże jezioro, przez które przebiega granica państwowa. Nad brzegiem po polskiej stronie są miejsca do kąpieli i wypoczynku.

Krasnogruda

W pobliżu Sejn, w Krasnogrudzie, stoi dworek, w którym w młodości bywał Czesław Miłosz. Dziś działa tu Międzynarodowe Centrum Dialogu.

Praktycznie

Granica z Litwą jest otwarta (strefa Schengen) – łatwo pojechać do Lazdijai czy Druskiennik.
Region jest słabo zaludniony – warto mieć samochód lub rower.
W Puńsku spróbuj sękacza – to lokalny przysmak.