Klimontów – kolegiata i ruiny w Ossolinie
Barokowa kolegiata o niezwykłym, owalnym wnętrzu, klasztor dominikanów z kościołem św. Jacka, ruiny siedziby Ossolińskich z kamiennym mostem nad wąwozem i sady Ziemi Sandomierskiej dookoła – Klimontów to mało znana perła między Sandomierzem a Krzyżtoporem.
Fot. GoldHeroine, CC BY-SA 3.0 pl
Klimontów to niewielka miejscowość na Ziemi Sandomierskiej, ok. 25 km na zachód od Sandomierza. Przez stulecia była związana z potężnym rodem Ossolińskich, którzy ufundowali tu okazałą świątynię, a w pobliskim Ossolinie mieli swoją rodową siedzibę. Dziś to spokojne miejsce wśród sadów i lessowych wąwozów, w którym zachowały się zaskakująco cenne zabytki.
Kolegiata św. Józefa
Najcenniejszym zabytkiem Klimontowa jest barokowa kolegiata św. Józefa, ufundowana w XVII wieku przez Jerzego Ossolińskiego – kanclerza wielkiego koronnego. Świątynia wyróżnia się owalną nawą nakrytą kopułą i dwiema wieżami na fasadzie. Takie rozwiązanie było w ówczesnej Polsce rzadkością i nadaje wnętrzu niezwykłą lekkość. Wyposażenie kościoła pochodzi z różnych epok, a całość robi duże wrażenie, zwłaszcza jak na tak małą miejscowość.
Klasztor dominikanów
W Klimontowie stoi także kościół św. Jacka z klasztorem dominikanów, ufundowany przez Ossolińskich na początku XVII wieku. Zespół klasztorny jest nieco starszy od kolegiaty i dobrze pokazuje, jak ważnym ośrodkiem była niegdyś miejscowość.
Ruiny w Ossolinie
Kilka kilometrów od Klimontowa, w Ossolinie, zachowały się ruiny siedziby Ossolińskich – fragmenty murów oraz kamienny most przerzucony nad wąwozem, który prowadził do dawnej rezydencji. Miejsce jest malownicze i ciche, a ruiny otacza zieleń. To dobry cel krótkiego spaceru.
Ziemia Sandomierska
Okolice Klimontowa to kraina sadów, łagodnych wzgórz i wąwozów lessowych. Wiosną kwitną tu jabłonie i wiśnie, a latem i jesienią przy drogach sprzedaje się owoce prosto z sadów.
Sandomierz, Krzyżtopór i Baranów
W odległości krótkiej jazdy leżą Sandomierz ze starówką i Wąwozem Królowej Jadwigi, monumentalne ruiny zamku Krzyżtopór w Ujeździe oraz renesansowy zamek w Baranowie Sandomierskim.
Plan na jeden dzień
- Rano kolegiata św. Józefa.
- W południe klasztor dominikanów i ruiny w Ossolinie.
- Po południu Krzyżtopór albo Sandomierz.
Ciekawostki
- Jerzy Ossoliński był jednym z najsłynniejszych dyplomatów Rzeczypospolitej XVII wieku.
- Owalny plan nawy kolegiaty należy do rzadkich rozwiązań w polskiej architekturze sakralnej tamtych czasów.
Z dziećmi
Spacer do ruin z kamiennym mostem i wizyta w sadzie to przyjemna, krótka wycieczka.
Kiedy przyjechać
Wiosną, gdy kwitną sady, albo jesienią w czasie zbiorów owoców.
Jak dojechać
Klimontów leży ok. 25 km od Sandomierza i ok. 20 km od Ujazdu z Krzyżtoporem.
W okolicy
- Krzyżtopór – ruiny pałacu w Ujeździe.
- Sandomierz – rynek i podziemia.
- Baranów Sandomierski.
- Opatów – podziemna trasa.
- Krzemionki Opatowskie.
- Sanktuaria w Polsce – przewodnik.
- Ziemia Sandomierska – przewodnik.
Gdzie spać
W Klimontowie, Sandomierzu i okolicznych agroturystykach wśród sadów – zobacz noclegi. Więcej miejsc: kategoria Sanktuaria i klasztory.
Galeria zdjęć

Fot. GoldHeroine, CC BY-SA 3.0 pl

Fot. Krkpr, CC BY-SA 4.0

Fot. Krkpr, CC BY-SA 4.0

Fot. MOs810, CC BY 4.0

Fot. MOs810, CC BY 4.0
Opublikowano: 09.11.2026





