Śrem – fara i zakole Warty

Ceglana fara z wysoką wieżą, rynek z ratuszem, barokowy klasztor i rzeka, która właśnie tu ostro skręca na północ – Śrem to spokojne miasto nad Wartą, dobra baza na wycieczki do Kórnika i Rogalina.

Fot. Klapi, CC BY 2.5 pl

czas: 1–2 godzinytrudność: łatwa

Śrem leży w zakolu Warty, w Kotlinie Śremskiej, na południe od Poznania. Rzeka zmienia tu kierunek z równoleżnikowego na południkowy – z wysokiego brzegu dobrze widać, jak skręca ku północy. To miasto z ok. 28 tysiącami mieszkańców, siedziba powiatu, otoczone polami, lasami i starorzeczami Warty.

Historia

Gród Zrem wzmiankowano już w 1136 roku. W 1253 roku książę Przemysł I lokował miasto na lewym brzegu Warty, a w 1393 roku przeniesiono je na wyspę Kobylec i nadano prawo magdeburskie, zatwierdzone przez Władysława Jagiełłę. Miasto nękały zarazy i pożary – w latach 1653–1656 dżuma zabrała większość mieszkańców. Po II rozbiorze Śrem znalazł się w zaborze pruskim, a od 1807 roku w Księstwie Warszawskim. W październiku 1939 roku Niemcy rozstrzelali na rynku 19 mieszkańców – ich pamięci poświęcona jest nazwa rynku.

Fara

Symbolem miasta jest późnogotycka fara Wniebowzięcia NMP z 62-metrową wieżą, widoczną z daleka nad doliną Warty. Ceglana bryła należy do najcenniejszych gotyckich świątyń w okolicy.

Rynek i ratusz

Ratusz z lat 1836–1838 łączy formy klasycystyczne z nawiązaniami do renesansu; zegar na jego wieży pochodzi z 1876 roku. Rynek przebudowano w 2008 roku i ponownie odnowiono w 2025 roku.

Inne zabytki

Barokowy zespół pofranciszkański z kościołem Narodzenia NMP, kościół Świętego Ducha z 1614 roku i zespół klasztorny klarysek przypominają o dawnej religijnej roli miasta. Charakterystycznym punktem jest wieża ciśnień z 1909 roku, mierząca ok. 44 metrów. Historię miasta przybliża Muzeum Śremskie.

Parki

Park Miejski im. Powstańców Wielkopolskich, założony w 1888 roku, zajmuje ok. 46 hektarów – ma zabytkowe drzewa, pomnik „Dobosz” i stadion. Nad Wartą działa też Miejski Park Ekologiczny im. Włodzimierza Puchalskiego.

Plan dnia

Rano fara i rynek z ratuszem.
W południe Muzeum Śremskie i kościół pofranciszkański.
Po południu spacer po parku i nad Wartą albo wycieczka do Kórnika lub Rogalina.

Ciekawostki

W 1791 roku w Śremie Józef Wybicki – autor słów hymnu – podpisał akces do stanu mieszczańskiego.
W Parku 750-lecia rośnie 14 dębów – tyle, ile encyklik napisał Jan Paweł II.

Z dziećmi

Duży park z placami zabaw i spacer nad Wartą to dobry plan na rodzinne popołudnie, a do Kórnika z zamkiem i arboretum jest stąd niedaleko.

Kiedy przyjechać

W maju odbywa się festiwal Śremsong, w czerwcu Dni Śremu, a latem strzelania bractwa kurkowego.

Jak dojechać

Śrem leży przy drodze z Poznania do Rawicza, ok. 40 km od Poznania; kolej pasażerska obecnie tu nie kursuje, więc najwygodniej dojechać samochodem lub autobusem.