Sędziszów Małopolski – klasztor kapucynów i rynek
Klasztor kapucynów z kościołem zaprojektowanym przez lwowskiego architekta, świątynia łączona z nazwiskiem Tylmana z Gameren i miasto, które przechodziło z rąk Odrowążów do Lubomirskich i Potockich – Sędziszów Małopolski to barokowy przystanek pod Rzeszowem.
Fot. Patryk Duszkiewicz, CC BY-SA 4.0
Sędziszów Małopolski to miasto liczące ok. 12 tysięcy mieszkańców, położone między Pogórzem Karpackim a Kotliną Sandomierską, ok. 20 km na zachód od Rzeszowa. Razem z sąsiednimi Ropczycami tworzy powiat ropczycko-sędziszowski. Przez stulecia należał do kolejnych możnych rodów, które zostawiły tu barokowe świątynie i ślady rezydencji.
Historia
Prawa miejskie Sędziszów otrzymał 28 lutego 1483 roku od króla Kazimierza Jagiellończyka, dzięki staraniom Jana Odrowąża ze Sprowy. Miasto należało kolejno do Odrowążów, od 1555 roku do Tarnowskich, od 1567 roku do Kostków, a w XVII wieku do Mikołaja Spytka Ligęzy, Jerzego Sebastiana Lubomirskiego i od 1661 roku do Potockich. W 1652 roku miasto dotknęła zaraza, później zniszczenia potopu szwedzkiego, a w 1817 roku – wielki pożar.
Klasztor kapucynów
Najcenniejszym zespołem zabytkowym jest klasztor kapucynów z kościołem św. Antoniego. Klasztor wzniesiono w latach 1739–1741, a kościół w latach 1741–1756 według projektu lwowskiego architekta Jana de Oppitza. Świątynię konsekrowano w 1766 roku. Skromna, zgodna z regułą zakonu bryła kryje barokowe wnętrze, a klasztorny ogród jest oazą spokoju w centrum miasta.
Kościół Narodzenia NMP
Kościół parafialny Narodzenia Najświętszej Maryi Panny to późnobarokowa świątynia z przełomu XVII i XVIII wieku, której projekt łączy się z nazwiskiem Tylmana z Gameren – jednego z najwybitniejszych architektów baroku w Polsce. Po pożarze z 1817 roku kościół odbudowano. Obok stoi dawna dzwonnica z 1823 roku.
Ratusz i ślady Potockich
Na rynku stoi ratusz z XVII wieku, przebudowany w XIX wieku. Na skraju miasta zachowały się ruiny koszar z początku XVIII wieku, związanych z rezydencją Michała Potockiego. Na cmentarzu stoi kaplica z 1844 roku, a z dawnego cmentarza żydowskiego z XVII wieku przetrwały nieliczne fragmenty.
Pamięć
W czasie I wojny światowej, w 1915 roku, wycofujący się Rosjanie podpalili miasto. W czasie II wojny światowej Niemcy utworzyli tu getto, do którego przesiedlono też Żydów z Ropczyc – latem 1942 roku zostało zlikwidowane, a jego mieszkańców wywieziono do obozu zagłady w Bełżcu.
Plan wizyty
- Rano rynek z ratuszem.
- Przed południem kościół parafialny i klasztor kapucynów.
- Po południu Ropczyce albo Rzeszów z Podziemną Trasą.
Ciekawostki
- Przez Sędziszów przebiega linia kolejowa z Krakowa do Rzeszowa – miasto zyskało na niej, gdy kolej ominęła sąsiednie Ropczyce.
- Ród Potockich władał miastem przez wiele pokoleń.
Z dziećmi
Spacer po rynku i ogrodzie klasztornym to krótki przystanek, a w Rzeszowie czeka Podziemna Trasa Turystyczna.
Kiedy przyjechać
Przez cały rok; to dobry przystanek w drodze z Krakowa do Rzeszowa.
Jak dojechać
Sędziszów leży przy autostradzie A4 i linii kolejowej z Krakowa do Rzeszowa, ok. 20 km od Rzeszowa.
W okolicy
- Ropczyce – miasto Mehoffera.
- Rzeszów – Podziemna Trasa.
- Łańcut – zamek i powozownia.
- Kolbuszowa – skansen Lasowiaków.
- Głogów Małopolski – rynek i sanktuarium.
- Potoccy – śladami rodu.
- Lubomirscy – śladami rodu.
Gdzie spać
W Sędziszowie działają pensjonaty, a większy wybór hoteli jest w Rzeszowie – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.
Galeria zdjęć

Fot. Patryk Duszkiewicz, CC BY-SA 4.0

Fot. Patryk Duszkiewicz, CC BY-SA 4.0

Fot. Patryk Duszkiewicz, CC BY-SA 4.0
Opublikowano: 19.11.2026





