Lipiany – bramy miejskie i jeziora

Lipiany leżą na Pojezierzu Myśliborskim, między jeziorami Lipiańskim i Kościelnym, w powiecie pyrzyckim. To miasteczko z niespełna 4 tysiącami mieszkańców, które zachowało średniowieczny, eliptyczny układ starego miasta z rynkiem i dwiema gotyckimi bramami. W średniowieczu Lipiany słynęły z browarów, a pamięć o tym przetrwała w zabytkowej studzience przy ratuszu.

Historia

Już w IX wieku na półwyspie pobliskiego jeziora stał gród Pomorzan, strażnica plemienia Pyrzyczan. Około 967 roku tereny te znalazły się w państwie Mieszka I. W 1276 roku biskup kamieński sprzedał ziemię lipiańską margrabiom brandenburskim. Prawa miejskie Lipiany otrzymały na początku XIV wieku. Później miasto należało kolejno do Brandenburgii, Korony Czeskiej i od 1402 roku do zakonu krzyżackiego, który sprzedał je w 1454 roku. W 1433 roku zniszczyli je husyci. Po 1945 roku Lipiany znalazły się w Polsce, a obecną nazwę wprowadzono formalnie w 1946 roku.

Bramy i mury

Najcenniejszymi zabytkami są dwie gotyckie bramy z początku XV wieku: Pyrzycka i Myśliborska. Po północno-wschodniej stronie starego miasta zachowały się też fragmenty murów obronnych. Cały obszar starówki jest wpisany do rejestru zabytków.

Rynek i ratusz

Na rynku, czyli placu Wolności, stoi ratusz z drugiej połowy XVIII wieku w stylu barokowo-klasycystycznym. Obok znajduje się studzienka z płaskorzeźbą mieszczan pijących lipiańskie piwo, a na placu rośnie Dąb Pokoju – drzewo o obwodzie pnia ponad 4 metrów.

Kościół Wniebowzięcia NMP

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny powstał w XIII wieku i był wielokrotnie przebudowywany, m.in. w 1915 roku.

Jeziora

Wokół miasta leżą jeziora, w tym Wądół. Na jego Półwyspie Leszczynowym leży ogromny głaz narzutowy o obwodzie prawie 12 metrów. Na początku XIX wieku obniżono poziom wody, dzieląc dawne jezioro na dwa akweny.

Plan wizyty

• Brama Pyrzycka i fragmenty murów.
• Rynek z ratuszem, studzienką i Dębem Pokoju.
• Kościół Wniebowzięcia NMP.
• Brama Myśliborska i spacer nad jezioro.

Ciekawostki

• W Lipianach urodził się kolarz Lech Piasecki, pierwszy Polak w żółtej koszulce lidera Tour de France.
• Studzienka przy ratuszu przypomina o dawnej sławie lipiańskiego piwa.

Z dziećmi

Szukanie piwowarów na studzience, przejście przez średniowieczne bramy i spacer do wielkiego głazu nad jeziorem to dobry pomysł na krótką wycieczkę.

Kiedy przyjechać

Od wiosny do jesieni; latem warto połączyć wizytę z kąpielą w jeziorach Pojezierza Myśliborskiego.

Jak dojechać

Lipiany leżą przy drodze z Pyrzyc w stronę Barlinka i Gorzowa. Z Lipian zaczyna się droga wojewódzka nr 156 do Barlinka.

W okolicy

• Pyrzyce – mury obronne.
• Barlinek – jezioro i puszcza.
• Pełczyce – cztery jeziora.
• Choszczno – kościół Mariacki.
• Miasteczka Pomorza Zachodniego.
• Mury obronne w Polsce.

Gdzie spać

W Lipianach i nad okolicznymi jeziorami działają agroturystyki, a większy wybór jest w Pyrzycach, Barlinku i Szczecinie – zobacz noclegi. Więcej miast: kategoria Miasta i starówki.

Galeria zdjęć

Opublikowano: 13.11.2026