Żmigród – ruiny pałacu Hatzfeldów nad Baryczą

Żmigród leży nad Baryczą i Sąsiecznicą, na północ od Wrocławia, na zachodnim skraju Doliny Baryczy – krainy stawów rybnych, łąk i lasów. To niewielkie miasto z nieco ponad 6 tysiącami mieszkańców, ale o zaskakująco bogatej historii. Polska nazwa tradycyjnie wiąże się z „grodem żmij”, a niemiecka brzmiała Trachenberg.

Historia

Żmigród wspomina już bulla papieska z 1155 roku, a prawa miejskie otrzymał w 1253 roku, za panowania księcia Henryka III Białego. Później miasto i okoliczne dobra należały do kolejnych rodów: Kurzbachów, Schaffgotschów i Hatzfeldów. W czasie wojny trzydziestoletniej, w latach 1642–1650, zamek zajmowali Szwedzi. W 1945 roku miasto zostało poważnie zniszczone.

Pałac Hatzfeldów i protokół z 1813 roku

Najsłynniejszym wydarzeniem w dziejach Żmigrodu było spotkanie króla pruskiego i cara rosyjskiego w pałacu Hatzfeldów w 1813 roku. Podpisano tu wówczas protokół z Trachenbergu – plan wspólnej kampanii przeciw Napoleonowi. Okazały pałac spłonął w 1945 roku; dziś jego romantyczne ruiny stoją w parku nad Baryczą i są jednym z najbardziej klimatycznych miejsc w regionie.

Wieża zamkowa i kościoły

Z dawnego zamku zachowała się renesansowa wieża z 1560 roku – charakterystyczny punkt panoramy miasta. Warto zajrzeć także do kościoła Świętej Trójcy z 1599 roku oraz neogotyckiego kościoła św. Stanisława Kostki z lat 1854–1861.

Park i Dolina Baryczy

Wokół ruin rozciąga się park schodzący ku Baryczy, dobry na spokojny spacer. Ze Żmigrodu prowadzą szlaki rowerowe w głąb Doliny Baryczy – przez groble stawów, gdzie wiosną i jesienią odpoczywają tysiące ptaków wodnych, aż do Milicza i Stawów Milickich.

Plan dnia

• Rano wieża zamkowa i ruiny pałacu.
• W południe spacer po parku nad Baryczą i kościoły.
• Po południu rower po groblach stawów albo wycieczka do Milicza.

Ciekawostki

• Protokół z Trachenbergu zawarty w 1813 roku stał się podstawą strategii, która kilka miesięcy później doprowadziła do klęski Napoleona pod Lipskiem.
• W okolicy Żmigrodu leżą jedne z najcenniejszych ostoi ptaków wodnych w Polsce.

Z dziećmi

Ruiny pałacu przypominające zamek z baśni, wieża i rowerowa wycieczka po płaskich groblach z obserwacją ptaków to dobry plan na rodzinny dzień.

Kiedy przyjechać

Wiosną i jesienią na przeloty ptaków nad stawami, latem na rower; jesienią w Dolinie Baryczy odbywają się odłowy karpia.

Jak dojechać

Żmigród leży ok. 40 km na północ od Wrocławia, przy linii kolejowej do Poznania – pociągiem dojedziesz tu bez przesiadek.

W okolicy

• Milicz – pałac i kościół łaski.
• Dolina Baryczy rowerem – Stawy Milickie.
• Trzebnica – sanktuarium św. Jadwigi.
• Dolina Baryczy i Trzebnica w weekend.
• Stawy rybne i kraina karpia.
• Ruiny zamków w Polsce.

Gdzie spać

W Żmigrodzie i w Dolinie Baryczy działają pensjonaty i agroturystyki, a hotele znajdziesz we Wrocławiu i Miliczu – zobacz noclegi. Więcej rezydencji: kategoria Pałace i dwory.

Galeria zdjęć

Opublikowano: 13.11.2026