Zalew Wiślany – przewodnik

Płytka laguna oddzielona od morza wąską mierzeją, wzgórze Kopernika we Fromborku, rybacki port w Tolkmicku i nowy przekop przez Mierzeję – przewodnik po Zalewie Wiślanym.

Fot. Olerys, CC BY-SA 3.0

czas: 2–5 dnitrudność: łatwa

Zalew Wiślany to słonawa laguna oddzielona od Zatoki Gdańskiej Mierzeją Wiślaną. Ma 838 km² powierzchni, z czego 328 km² należy do Polski, a resztą zarządza Rosja – granica przecina zalew ukośnie. Jest bardzo płytki: w polskiej części ma średnio 2,7 m głębokości, a najwyżej nieco ponad 5 m. Z morzem łączy się naturalnie przez Cieśninę Piławską po stronie rosyjskiej, a od 2022 roku także przez przekop Mierzei Wiślanej po stronie polskiej.

Brzeg południowy – Frombork, Tolkmicko, Kadyny

Na południowym brzegu wznosi się Wysoczyzna Elbląska. U jej stóp leżą Frombork ze wzgórzem katedralnym i grobem Mikołaja Kopernika, Tolkmicko z największym polskim portem nad Zalewem oraz Kadyny z dawnym pałacem cesarskim i wiekowym dębem. Wzdłuż brzegu prowadzi droga i trasa rowerowa z widokiem na wodę.

Mierzeja – Krynica Morska i Kąty Rybackie

Po drugiej stronie wody, na Mierzei Wiślanej, leżą Krynica Morska z najwyższymi wydmami Mierzei i Kąty Rybackie z rezerwatem kormoranów. Z jednej strony mierzei jest morze, a z drugiej spokojny Zalew.

Przekop Mierzei Wiślanej

Kanał żeglugowy przez Mierzeję otwarto we wrześniu 2022 roku. Statki z Elbląga mogą teraz wypłynąć na Bałtyk bez przepływania przez wody rosyjskie. Kanał i śluzę można oglądać z punktów widokowych.

Przyroda

Zalew to ważne miejsce lęgowe ptaków. Na Zatoce Elbląskiej i przy ujściu Pasłęki gniazdują kormorany, czaple siwe i ohary. Wiosną, od marca do maja, do Zalewu przypływają śledzie na tarło. Polska część jest objęta ochroną Natura 2000.

Rejsy i żegluga

W sezonie kursują statki wycieczkowe między Elblągiem, Fromborkiem, Tolkmickiem i Krynicą Morską. Zalew jest popularny wśród żeglarzy, ale trzeba uważać: jest płytki, a wiatr potrafi w ciągu dnia zmienić poziom wody nawet o półtora metra.

Jak zwiedzać

Pierwszego dnia Elbląg, Kadyny i Tolkmicko.
Drugiego dnia Frombork i rejs na Mierzeję.
Trzeciego dnia Krynica Morska, Kąty Rybackie i przekop Mierzei.

Ciekawostki

Do Zalewu wpadają m.in. Pasłęka, Nogat, Elbląg i Bauda.
Zasolenie wody jest kilka razy niższe niż w Bałtyku.

Z dziećmi

Rejs statkiem, kormorany w Kątach Rybackich i wydmy w Krynicy Morskiej to dobre atrakcje dla rodzin.

Kiedy przyjechać

Od maja do września na rejsy i rowery, a wiosną i jesienią na ptaki.

W okolicy

Gdzie spać

We Fromborku, Krynicy Morskiej i Elblągu działają hotele i pensjonaty, a nad Zalewem – agroturystyki – zobacz noclegi. Więcej przyrody: kategoria Parki narodowe i przyroda.