Jarmarki i targi tradycyjne w Polsce – przewodnik
Kramy z rękodziełem, obwarzanki, konie i muzyka ludowa – tradycyjne jarmarki to jedna z najbarwniejszych stron polskiej kultury. Przewodnik po najstarszych i najciekawszych z nich, z terminami i wskazówkami.
Fot. Marcin Białek, CC BY-SA 4.0
Przez stulecia jarmarki były najważniejszymi wydarzeniami w życiu miast i wsi. Przyjeżdżali na nie kupcy z daleka, chłopi sprzedawali konie i płody rolne, a rzemieślnicy – wyroby swoich warsztatów. Wiele miast zawdzięczało rozwój właśnie przywilejom jarmarcznym. Część dawnych jarmarków przetrwała do dziś, inne odrodziły się jako święta rękodzieła i kultury ludowej.
Gdańsk – Jarmark św. Dominika
Najsłynniejszy jarmark w Polsce ma tradycję sięgającą 1260 roku, gdy papież Aleksander IV pozwolił dominikanom na organizowanie odpustu w dniu św. Dominika. Z czasem odpust zamienił się w wielki targ, na który przypływali kupcy z całej Europy. Dziś Jarmark Dominikański trwa kilka tygodni na przełomie lipca i sierpnia, a stragany z antykami, bursztynem i rękodziełem wypełniają uliczki Głównego Miasta.
Skaryszew – Wstępy
W pierwszy poniedziałek Wielkiego Postu do Skaryszewa pod Radomiem zjeżdżają hodowcy i handlarze koni. Wstępy to największy jarmark koński w Polsce, z wielowiekową tradycją. Najwięcej dzieje się o świcie – warto przyjechać wcześnie i ciepło się ubrać.
Lublin – Jarmark Jagielloński
W czasach jagiellońskich Lublin był miastem wielkich jarmarków, na których spotykali się kupcy z Korony, Litwy i Wschodu. Do tej tradycji nawiązuje Jarmark Jagielloński, organizowany w sierpniu na Starym Mieście – z twórcami ludowymi, warsztatami rzemiosła i koncertami muzyki tradycyjnej.
Jarosław – miasto jarmarków
W XVI i XVII wieku Jarosław słynął z jarmarków należących do największych w tej części Europy. Kupcy przechowywali towary w wielopoziomowych piwnicach pod kamienicami – dziś część z nich zwiedza się jako podziemną trasę turystyczną pod rynkiem.
Kazimierz Dolny i Kaziuki
W czerwcu w Kazimierzu Dolnym odbywa się Ogólnopolski Festiwal Kapel i Śpiewaków Ludowych, któremu towarzyszy jarmark sztuki ludowej. Na początku marca, wokół dnia św. Kazimierza, w kilku miastach – m.in. w Białymstoku – organizuje się Kaziuki, przeniesioną z Wilna tradycję z palmami wileńskimi, obwarzankami i piernikami.
Co kupić
- Rękodzieło – wycinanki, hafty, koronki, ceramikę, wiklinę.
- Smaki – pierniki, obwarzanki, miody, sery i wędliny od lokalnych wytwórców.
- Pamiątki z historią – na jarmarkach staroci zdarzają się prawdziwe perełki.
Wskazówki
- Na dużych jarmarkach wybieraj wczesne godziny – później bywa bardzo tłoczno.
- Miej przy sobie gotówkę – nie wszyscy wystawcy przyjmują karty.
- Pytaj o pochodzenie wyrobów: twórcy ludowi chętnie opowiadają o swojej pracy.
Ciekawostki
- Przywilej organizowania jarmarków był dla średniowiecznych miast źródłem bogactwa i prestiżu.
- Nazwa „jarmark” pochodzi od niemieckiego słowa oznaczającego doroczny targ.
Z dziećmi
Warsztaty rzemiosła, pokazy dawnych zawodów i słodycze z kramów sprawiają, że jarmarki są atrakcją dla całej rodziny.
Kiedy przyjechać
Kaziuki – w marcu, Wstępy – na początku Wielkiego Postu, festiwal w Kazimierzu – w czerwcu, Jarmark Dominikański i Jagielloński – w sierpniu, a jarmarki bożonarodzeniowe – w grudniu.
W okolicy
- Gdańsk – Droga Królewska i Długi Targ.
- Skaryszew – jarmark koński Wstępy.
- Lublin – Stare Miasto.
- Jarosław – rynek i podziemna trasa.
- Kazimierz Dolny i lessowe wąwozy.
- Jarmarki bożonarodzeniowe w Polsce.
- Święta i festiwale regionalne.
- Kuchnia regionalna Polski.
Gdzie spać
W czasie dużych jarmarków noclegi w Gdańsku, Lublinie i Kazimierzu szybko się kończą – rezerwuj z wyprzedzeniem, zobacz noclegi. Więcej tradycji: kategoria Skanseny i tradycja.
Galeria zdjęć

Fot. Marcin Białek, CC BY-SA 4.0

Fot. Rafał T, CC BY-SA 3.0

Fot. BogTar200917, CC BY 3.0

Fot. This photo was taken by Janusz Pruchnik. Autorem zdjęcia jest Janusz Pruchnik. Wykorzystując zdjęcie poza projektem Wiki, CC BY-SA 4.0

Fot. Jacek Karczmarz, CC BY-SA 3.0
Opublikowano: 17.11.2026




