Rytwiany – Pustelnia Złotego Lasu
Barokowy erem kamedułów ukryty w lesie, kościół z malowidłami nadwornego malarza królów i ruiny zamku – miejsce ciszy w Świętokrzyskiem, kilka kilometrów od Staszowa.
Fot. Gorofil, CC BY-SA 4.0
Pustelnia Złotego Lasu w Rytwianach to dawny erem zakonu kamedułów, ukryty w lesie kilka kilometrów od Staszowa. Założył go na początku XVII wieku ród Tęczyńskich, właścicieli pobliskiego zamku. Mnisi żyli tu w pojedynczych domkach-eremach, w ciszy i odosobnieniu. Dziś pustelnia jest miejscem spotkań, rekolekcji i wypoczynku, a jej kościół należy do najciekawszych zabytków baroku w regionie.
Erem kamedułów
Kameduli prowadzili życie pustelnicze – każdy mnich mieszkał w osobnym domku z ogródkiem, a wspólnie spotykano się na modlitwie w kościele. Zespół w Rytwianach zachował dawny układ: kościół, budynki klasztorne i mur otaczający teren eremu, wszystko wśród starych drzew. Zakon opuścił pustelnię w XIX wieku, a kościół służył potem okolicznym mieszkańcom.
Kościół
Barokowy kościół Zwiastowania Najświętszej Maryi Panny ma bogate wnętrze z ołtarzami i stallami. Najcenniejsze są obrazy Tomasza Dolabelli – malarza związanego z dworem królewskim Wazów – przedstawiające sceny religijne.
Ruiny zamku
W samych Rytwianach zachowały się ruiny zamku Tęczyńskich – fragmenty murów i wieży. To krótki spacer, który dobrze uzupełnia wizytę w pustelni i pokazuje, jak potężny był niegdyś ród fundatorów.
Złoty Las
Pustelnię otacza las, przez który prowadzą ścieżki spacerowe i rowerowe. Nazwa „Złoty Las” pochodzi od łacińskiej nazwy eremu.
Zwiedzanie w praktyce
- Kościół i teren pustelni można zwiedzać w określonych godzinach – najlepiej z przewodnikiem.
- W pustelni działa ośrodek z noclegami i restauracją – można zostać na dłużej w ciszy lasu.
- Na terenie eremu obowiązuje spokój – to także miejsce rekolekcji.
Plan na dzień
- Rano Pustelnia Złotego Lasu i kościół.
- W południe ruiny zamku w Rytwianach.
- Po południu Kurozwęki z pałacem i safari z bizonami albo Szydłów z murami obronnymi.
Ciekawostki
- Kameduli to zakon pustelniczy, którego członkowie przez większość czasu zachowują milczenie.
- Łacińska nazwa eremu brzmiała „Eremus Silvae Aureae”, czyli Pustelnia Złotego Lasu.
Z dziećmi
Dla dzieci ciekawsze będą las i ruiny zamku niż wnętrze kościoła. Dzień warto połączyć z safari z bizonami w Kurozwękach.
Kiedy przyjechać
Przez cały rok. Jesienią, gdy las wokół pustelni robi się złoty, miejsce najlepiej oddaje swoją nazwę.
Jak dojechać
Rytwiany leżą kilka kilometrów na wschód od Staszowa, ok. 70 km od Kielc i ok. 50 km od Sandomierza.
W okolicy
Gdzie spać
W pustelni działa ośrodek z pokojami gościnnymi, a więcej noclegów znajdziesz w Staszowie i Sandomierzu – zobacz noclegi. Więcej sanktuariów: kategoria Sanktuaria i klasztory.
Galeria zdjęć

Fot. Gorofil, CC BY-SA 4.0

Fot. Gorofil, CC BY-SA 4.0

Fot. Gorofil, CC BY-SA 4.0

Fot. rytwiany, CC BY 3.0

Fot. rytwiany, CC BY 3.0
Opublikowano: 05.11.2026




