Kościoły Pokoju w Świdnicy i Jaworze

Dwie ogromne świątynie z drewna, gliny i słomy, zbudowane po wojnie trzydziestoletniej w zaledwie rok. Wnętrza pełne malowideł i rzeźb – perły UNESCO na Dolnym Śląsku.

Fot. Jar.ciurus, CC BY-SA 3.0 pl

czas: pół dniatrudność: łatwa

Kościoły Pokoju w Świdnicy i Jaworze to jedne z najbardziej niezwykłych zabytków w Polsce. Są największymi drewnianymi świątyniami o konstrukcji ryglowej w Europie i od 2001 roku znajdują się na Liście światowego dziedzictwa UNESCO. Ich historia jest równie wyjątkowa jak architektura.

Historia

Po zakończeniu wojny trzydziestoletniej w 1648 roku pokój westfalski zezwolił protestantom na Śląsku, rządzonym przez katolickich Habsburgów, na budowę zaledwie trzech świątyń. Cesarz postawił jednak surowe warunki:

kościoły miały powstać poza murami miast,
tylko z nietrwałych materiałów – drewna, gliny i słomy,
bez wież i dzwonów,
a budowa miała trwać nie dłużej niż rok.

Mimo tych ograniczeń protestanci wznieśli monumentalne świątynie, które przetrwały ponad trzy i pół wieku. Trzeci kościół, w Głogowie, nie zachował się.

Kościół Pokoju w Świdnicy

Świątynia w Świdnicy pomieści kilka tysięcy osób. Wnętrze zachwyca bogatym, barokowym wystrojem: malowanymi emporami (galeriami) na kilku poziomach, rzeźbionym ołtarzem, amboną i organami. Ściany i balustrady pokrywają setki obrazów z motywami biblijnymi. Kościół otacza zabytkowy cmentarz z nagrobkami dawnych mieszczan.

Kościół Pokoju w Jaworze

Kościół w Jaworze jest nieco starszy i skromniejszy z zewnątrz, ale równie imponujący w środku. Na emporach namalowano sceny ze Starego i Nowego Testamentu oraz herby szlacheckich rodów. W świątyni odbywają się koncerty, m.in. w ramach cyklicznych festiwali muzyki organowej i barokowej.

Zwiedzanie

Oba kościoły są czynnymi świątyniami ewangelickimi – zwiedza się je poza nabożeństwami.
Dostępne są przewodniki audio i oprowadzanie z przewodnikiem.
Między Świdnicą a Jaworem jest ok. 40 minut jazdy samochodem – łatwo zobaczyć oba w jeden dzień.

Świdnica

Warto przespacerować się po rynku w Świdnicy z ratuszem i barokowymi fontannami oraz zajrzeć do monumentalnej katedry z jedną z najwyższych wież kościelnych na Śląsku.

W okolicy

Zamek Książ – ok. 20 minut od Świdnicy.
Góry Sowie i podziemne kompleksy Riese.
Zamek Grodno nad Jeziorem Bystrzyckim.

Gdzie spać

Noclegi znajdziesz w Świdnicy, Jaworze i w okolicach Wałbrzycha. Do Karpacza i Jeleniej Góry jest stąd ok. godziny jazdy. Więcej obiektów z listy UNESCO opisujemy w kategorii Zabytki UNESCO.